Dillooji Islaam jowi
Dillooji Islaam jowi ko tugngi dewal e nguurndam musulmi. Ɗi naatna goongɗingol e golle ñalawma, mballa ɓadaade Allah. Janngu ɗi gooto gooto.
Shahaada: seedamfaagu goongɗingol
Shahaada ko jaɓde e ɓernde alaa deweteeɗo goonga so wonaa Allah, tee Muhammad ko Nulaaɗo Makko. Ko ɗum woni tugnde Islaam. أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ «Mi seedii alaa deweteeɗo goonga so wonaa Allah, mi seedii Muhammad ko Nulaaɗo Allah.» E goongɗingol tigi e seedamfaagu nguu, neɗɗo naatata e Islaam.
Rutto dowJuulde: dewal ñalawma
Musulɓe nduttoto to Allah e juule farilla jowi ñalawma: Fajiri, Zuhuri, Asiri, Magrib e Ishaa. Juulde kala ena woodi waktu mum, janngugol, jantol, rukuu e sujuud. Luɓɓo so ena haani, tiindino e Kibla, juul e laaɓal ɓernde. Janngu seeɗa seeɗa, juul e baawɗe maa; mo waawaa daraade waawi juulude e no o waawi.
Rutto dowZakaat: dokkal farilla
Zakaat ena waɗɗii e jawdi timminndi sarɗiiji mum. Nde dokketee ɓe fotani, hay ɓe sokli. Ɗum walla yimɓe, laɓɓina jawdi. Ɗum ceertii e sadaqa, dokkal suɓaango. Ngam ceede e won e mooftaaji, keewal goowaaɗum ko 2.5% so nisab, keerol pamarel, e hitaande lewru timmii. Golle jawdi ceertuɗe ena woodi laabi ceertuɗi; ɗaɓɓu ɗowgol ngam hiisa maa.
Rutto dowHoorugol: koorka Ramadaan
E Ramadaan, musulɓe njooɗoto e ñaamde, yarde e geɗe bonnotooɗe koorka gila fajiri tigi haa hirnaange, ngam ɓadaade Allah. Koorka janngina muñal, yettagol e yurmaade woɗɓe. Ñawɓe e yahɓe ena woodi rukkisa, ɓe coomtira ñalɗi keddiɗi caggal. Jiiji lewru, ŋakkere baawɗe poomaa e geɗe goɗɗe ena woodi laabi mum; naamno gannduɗo baɗte ngonka maa.
Rutto dowHajju: yaatra to Makka
Hajju ko yaatra dewal to Suudu Allah e Makka e ñalɗi keeriiɗi Dhul Hijja. Ɗum ena waɗi tawaf Kaaba, sai hakkunde Safa e Marwa e daraade e Arafa. Ɗum ena waɗɗii laawol gootol e nguurndam e musulmi mo jogii baawɗe ɓanndu e ceede. So baawɗe alaa, yaatra waɗɗaaki haa ɓe ngoodi.
Rutto dowJokku janngude e leelgol ngol potani maa. Allah ko Jurmotooɗo; jannginoowo walla juulirde nokkuure hoolaaɗe mbaawi wallude e naamne ngonka maa. Iwdiiji: Sahiih al-Bukhaari 8; Alkurana 2:185, 3:97, 9:60.