Ntuziaka Zakat n’Islam
Zakat bụ ofufe na ọrụ iwu nwere ụkpụrụ dabere n’ụdị akụ na ọnọdụ onye nwe ya. Ntuziaka a na-ewebata ntọala ya site na Quran na nchịkọta hadith Sunni. Ụlọ akwụkwọ iwu Sunni a nabatara nwere ọdịiche n’ihe ụfọdụ; kpọtụrụ onye nkuzi maara ihe maka ngụkọ nke onwe gị. وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ Na-ekpe ekpere ma na-enye zakat. — Quran 2:43
Gịnị bụ zakat?
Zakat bụ ọrụ iwu e nyere nke a na-akwụ site n’akụ ruru ọnọdụ nye ndị tozuru ịnata ya dịka ofufe. Ọ bụ otu n’ime ogidi Islam ise. Okwu ahụ jikọtara na ịdị ọcha na uto; ọ bụghị naanị onyinye afọ ofufo. [1, 2]
Laghachi n’eluỌnọdụ na ebumnuche ya
Allah nyere ndị kwere ekwe iwu ikpe ekpere na inye zakat, Ọ kọwakwara onyinye dịka ụzọ ịdị ọcha. Zakat na-ejikọta ofufe na ilekọta ndị nọ ná mkpa. Onye Amụma ﷺ nyere ntuziaka ka a nata ya n’aka ndị ji ya ma nye ndị ogbenye tozuru ya. Inye ya anaghị anọchi imezu ikike ndị ọzọ ma ọ bụ ịkwụ ụgwọ. [1, 3]
Laghachi n’eluZakat, onyinye afọ ofufo na zakat al-fitr
Zakat n’akụ nwere ọnọdụ metụtara ihe ahụ na onye nwe ya. A pụrụ inye sadaqah afọ ofufo karịa ego iwu, ọ naghịkwa achere oke ma ọ bụ afọ. Zakat al-fitr bụ ọrụ iwu ọzọ jikọtara na ngwụcha Ramadan; a naghị agụ ya dịka 2.5% nke akụ. [2, 4]
Laghachi n’eluÒnye nwere ibu ọrụ?
N’ozuzu, onye Muslim nwere akụ zakat nke mezuru ọnọdụ ya nwere ibu ọrụ ya. Iwu metụtara akụ na onye nwe ya; ọ bụghị naanị ndị nwoke ma ọ bụ ndị ọrụ. Ụlọ akwụkwọ Sunni nwere ọdịiche n’ọnọdụ ụfọdụ, gụnyere zakat site n’akụ nwa ma ọ bụ onye na-enweghị ikike iche echiche. Onye nlekọta kwesịrị ịchọ ndụmọdụ a pụrụ ịtụkwasị obi maka akụ ahụ. Zakat al-fitr nwere iwu nke ya. [3, 4]
Laghachi n’eluNwe ihe, nisab na afọ ọnwa elu
Nisab bụ oke kacha nta maka ụdị akụ a kapịrị ọnụ. Inwe ihe kpamkpam na ọnọdụ ndị ọzọ dị mkpa. Maka ego, ọlaedo na ọlaọcha, a na-agụkarị afọ ọnwa elu site mgbe e ruru oke ahụ; ụlọ akwụkwọ nwere ọdịiche n’ịgbanwe uru, ihe e tinyere na ihe e wepụrụ. Ihe ubi nwere iwu oge ọzọ: zakat kwesịrị n’oge owuwe ihe ubi, ọ bụghị mgbe afọ ọnwa elu gasịrị. [5, 6]
Laghachi n’eluỊghọta oke ọlaedo na ọlaọcha
Oke ọdịnala gụnyere dinar ọlaedo iri abụọ na dirham ọlaọcha narị abụọ. A na-atụkarị ha dịka gram 85 nke ọlaedo dị ọcha na gram 595 nke ọlaọcha dị ọcha; ngbanwe na ụkpụrụ ndị ọkà mmụta nwere ike ịdị iche. Ndị a bụ ibu, ọ bụghị ego a na-adịghị agbanwe agbanwe. Maka ego, ndị ọkà mmụta nwere ọdịiche ma a ga-eji oke ọlaedo ma ọ bụ ọlaọcha na nkọwa ụfọdụ nke ịtụ uru. Jiri ọnụahịa mpaghara ugbu a na ndụmọdụ maara ihe, nke a na-agbaso n’otu ụzọ. [5]
Laghachi n’eluNyocha kwa afọ bara uru
Dekọọ ụbọchị akụ tozuru ya rutere nisab mbụ, nyochaa ya mgbe afọ ọnwa elu gasịrị. Tụọ uru akụ zakat i nwere n’ụbọchị ịkwụ ụgwọ, tụlee ụgwọ na mbelata a kwadoro dịka ụlọ akwụkwọ i so, hụkwa na oke na ọnọdụ ndị ọzọ mezuru. Debe ndekọ; echekwala na afọ Gregorian hà n’ogologo na afọ ọnwa elu.
Laghachi n’eluEgo, ego echekwara na ọnụego nkịtị
A na-enyochakarị ego dị n’aka, ego ụlọ akụ na ego echekwara tozuru ya na akụ ego ndị ọzọ metụtara ya. Maka ọlaedo, ọlaọcha, ego na ngwongwo ahịa ruru ọnọdụ, ọnụego nkịtị bụ otu n’ime iri anọ, ma ọ bụ 2.5%. Nke a abụghị ọnụego maka ihe ubi, anụ ụlọ na akụ ndị ọzọ niile. Ọmụrụ nwa na ego a machibidoro chọrọ nlekọta ọzọ; ịkwụ zakat anaghị eme ka ha bụrụ halal. [5]
Laghachi n’eluIhe atụ dị mfe
Naanị ihe atụ: ọ bụrụ na mgbe etinyere iwu kwesịrị ekwesị, mmadụ nwere nkeji 10,000 nke akụ ruru nisab na ọnọdụ afọ ọnwa elu, 2.5% bụ nkeji 250. A ga-elele ego mpaghara na uru nisab ya ugbu a iche. Ihe atụ ahụ chere na ego e gosiri bụ ego ruru ọnọdụ; ọ naghị ekpebi ụgwọ ndị a pụrụ iwepụ.
Laghachi n’eluỌlaedo, ọlaọcha na ihe ịchọ mma
Ọlaedo na ọlaọcha nwere oke a kwadoro na ọnụego otu n’ime iri anọ mgbe ọnọdụ ha mezuru. Lelee oke ọla dị oké ọnụ ahịa n’ezie kama iwere ọla agwakọtara ma ọ bụ ibu ọlaedo karat 18 niile dịka ọlaedo dị ọcha. Ụlọ akwụkwọ Sunni nwere ọdịiche banyere ihe ịchọ mma e debere maka ojiji onwe onye kwadoro; nyochaa ntinye ego na ihe ịchọ mma n’okpuru ndụmọdụ a pụrụ ịtụkwasị obi, n’enweghị ikwu na ndị ọkà mmụta niile nwere otu echiche. [5]
Laghachi n’eluAla, ụlọ na ihe onwe onye
Ụlọ mmadụ bi, ihe ụlọ nkịtị, uwe na ụgbọala onwe onye anaghị abụ ngwongwo ahịa zakat ozugbo. Akụ e debere maka ire ọzọ dịka ahịa nwere ike ịdị iche na ụlọ obibi, ụlọ mgbazinye ma ọ bụ ala na-enweghị ebumnuche ahịa doro anya. Nwe ihe, ebumnuche na mgbanwe ebumnuche chọrọ nlezianya.
Laghachi n’eluNgwongwo ahịa na ihe dị n’ụlọ nkwakọba
Maka ngwongwo e debere n’ezie maka ahịa, tụọ uru ihe a pụrụ ire na ego azụmahịa na ego a ga-akwụ azụmahịa tozuru ya dịka iwu si dị. Ngwa onwe onye dị iche na ngwongwo ahịa. Ịtụ uru, ụgwọ na nlekọta ihe dabere n’ụdị azụmahịa na ụlọ akwụkwọ a na-eso; etinyela otu ngụkọ n’enweghị echiche.
Laghachi n’eluShare, ego ntinye na uru ntinye ego
Share, ego ntinye na usoro penshọn dị iche n’ịbụ onye nwe, ohere ịnweta na akụ dị n’okpuru ha. Share a zụtara maka ire ọzọ nwere ike ịdị iche na ntinye ego ogologo oge. Uru e kesara na ego a pụrụ inweta nwere ike inwe iwu ọzọ. Nweta nkọwa na ndụmọdụ a pụrụ ịtụkwasị obi; ọnụahịa ahịa niile, naanị uru, ma ọ bụ otu pasent akpaghị aka nwere ike ghara ịdabara ihe niile.
Laghachi n’eluỤgwọ i ji na ego e ji gị
A naghị ewepụ ezigbo ụgwọ i ji kpamkpam mgbe niile: ụlọ akwụkwọ nwere ọdịiche banyere ụdị ụgwọ, ego ruru oge na ụdị akụ na-emetụta ngụkọ. Ego e ji gị nwere ike ịdị mfe ịnata ma ọ bụ bụrụ nke a na-enyo enyo; nwe ego, olileanya ịnata ya na oge ịkwụ ya na-emetụta iwu ya. Dekọọ nke ọ bụla iche ma chọọ ndụmọdụ kama iche na a na-eleghara ma ọ bụ wepụ ụgwọ niile.
Laghachi n’eluEgo mbata, ụgwọ ọnwa na ego ọhụrụ echekwara
Ụgwọ ọnwa n’onwe ya abụghị ụtụ zakat kwa ọnwa pụrụ iche. A na-atụle ego fọdụrụ dịka nchekwa na akụ ndị ọzọ tozuru ya. Ndị ọkà mmụta nwere ọdịiche ma ego ọhụrụ na-eso ụbọchị ịkwụ ụgwọ dị adị ma ọ bụ nwee afọ ọnwa elu nke ha. Mmadụ nwere ike idekọ ụbọchị n’otu ụzọ ma chọọ ndụmọdụ; ịkwụ tupu oge ebe a na-ekwe nwere ike ime ka nlekọta dị mfe.
Laghachi n’eluIhe ubi na ihe a kụrụ
Ihe ubi nwere iwu nke ya, a na-atụkwa ya n’oge owuwe; zakat anaghị eche afọ ọnwa elu. Hadith kwuru wasq ise dịka oke: otu wasq bụ sa iri isii, ya mere ise bụ sa 300 n’oke olu. Ibu ya na-agbanwe dịka ihe ubi. Ụlọ akwụkwọ Sunni nwere ọdịiche n’ụdị ihe ubi na nlekọta mmefu. E kwuru otu ụzọ n’ụzọ iri maka ihe mmiri ozuzo ma ọ bụ mmiri eke na-agba, na ọkara nke otu ụzọ n’ụzọ iri maka ịgba mmiri chọrọ ọrụ ma ọ bụ ego. Ịgba mmiri agwakọtara na mmefu oge a chọrọ ndụmọdụ; ọnụego ego ma ọ bụ ngbanwe kilogram a kapịrị ọnụ anaghị adabara ihe ubi niile. [6, 7, 8]
Laghachi n’eluAnụ ụlọ
Kamel, ehi na atụrụ na-ata ahịhịa nwere ike inwe oke na usoro Sunnah kwuru; ụdị, ọnụọgụ, ebumnuche, nri na nwe ha na-emetụta iwu. Dịka ọmụmaatụ, hadith kwuru oke kamel ise na usoro ọzọ maka atụrụ. Etinyela 2.5% n’anụmanụ niile n’enweghị ọdịiche ma ọ bụ chee na ha niile so na ya. Jụọ onye nkuzi maara ihe maka usoro ziri ezi. [6, 9]
Laghachi n’eluAkụ ndị ọzọ na ikpe pụrụ iche
Iwu pụrụ iche nwere ike imetụta ihe a na-egwupụta n’ala, akụ e liri na akụ ndị ọzọ. Ọnụego na ọnọdụ ha dị iche na ego echekwara nkịtị. Ọ bụrụ na ọnọdụ adịghị akọwa nke ọma ebe a, chọọ ndụmọdụ kama ikwubi na 2.5% metụtara ihe niile.
Laghachi n’eluÒnye nwere ike ịnata zakat?
Quran depụtara ngalaba asatọ maka zakat: إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاءِ وَالْمَسَاكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَيْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِي الرِّقَابِ وَالْغَارِمِينَ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَابْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِنَ اللَّهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ “Onyinye iwu bụ maka ndị ogbenye, ndị nọ ná mkpa, ndị ọrụ na-elekọta ya, ndị a ga-eme ka obi ha dị n’udo, ịtọhapụ mmadụ n’ohu, ndị ji ụgwọ, n’ụzọ Allah na onye njem ihe gwụrụ n’ụzọ.” — Quran 9:60 [10]
Laghachi n’eluỊghọta ngalaba asatọ
Ndị ogbenye na ndị nọ ná mkpa enweghị ihe zuru ezu; ndị ọrụ tozuru ya na-elekọta zakat; ngalaba ime ka obi dị n’udo nwere ọnọdụ a nabatara; ịtọhapụ n’ohu na ndị ji ụgwọ tozuru ya na-edozi mkpa pụrụ iche; a na-akọwa “n’ụzọ Allah” na onye njem ihe gwụrụ dịka iwu Sunni. Itozu na nkesa nwere ọnọdụ zuru ezu. Ụlọ akwụkwọ Sunni nwere ọdịiche n’ọnụọgụ ngalaba ma ọ bụ mmadụ ga-enweta otu ụgwọ. [10]
Laghachi n’eluInye ndị ikwu na ezinụlọ
Onye ikwu tozuru ya nwere ike irite uru njikọ ezinụlọ na onyinye. E nwere oke gbasara ndị onye na-enye ji iwu ilekọta; ụlọ akwụkwọ Sunni nwere ọdịiche n’ikpe ụfọdụ, gụnyere nwunye na-enye di tozuru ya. Zainab jụrụ banyere inye di ya na ụmụ mgbei, Onye Amụma ﷺ kwadoro ụgwọ onyinye na njikọ ezinụlọ. Jụọ banyere mmekọrịta na mkpa gị kpọmkwem. [11]
Laghachi n’eluMgbochi ndị ọzọ na mkpa mpaghara
E nyere zakat n’aka maka ebumnuche ziri ezi, a gaghị eji ya naanị n’ihi na ọrụ ngo masịrị mmadụ. E nwere iwu pụrụ iche gbasara ezinụlọ Onye Amụma ﷺ na ikpe ndị ọzọ, na nkọwa ndị ọkà mmụta a nabatara. Otu ọrụ ebere mpaghara a pụrụ ịtụkwasị obi nwere ike inyere ịchọpụta ndị tozuru ya; iziga mpaghara ọzọ nwere ike ịdị mma n’okpuru iwu na mkpa. Hụ na onye nnata ma ọ bụ otu ga-ekesa ya nke ọma. [3, 10, 12]
Laghachi n’eluOtu na mgbe a ga-akwụ
Mgbe oge zakat ruru, kwụọ ya n’enweghị igbu oge na-enweghị ezigbo ihe, n’ebumnuche zakat. Ụlọ akwụkwọ ụfọdụ na-ekwe ịkwụ tupu oge mgbe ọnọdụ mezuru. Ramadan bụ oge ngọzi maka onyinye, ma onye afọ zakat ya na-agwụ n’ọnwa ọzọ ekwesịghị ichere Ramadan ozugbo. Dekọọ ego a kwụrụ na ebe ọ gara.
Laghachi n’eluEbumnuche na nkesa kwesịrị ekwesị
Ebumnuche dị n’obi: kọwaa n’obi na ụgwọ ahụ bụ zakat iwu; a chọghị ikwu otu okwu. Nye ya na nkwanye ùgwù, n’enweghị iweda onye nnata ala ma ọ bụ ikpughe ozi nzuzo n’enweghị mkpa. Onye nnọchiteanya e họpụtara, a pụrụ ịtụkwasị obi, nwere ike inyere nkesa ego aka. Ụtụ na onyinye abụghị zakat ozugbo; nlekọta ha dabere n’ebumnuche, ndị nnata na iwu kwesịrị ekwesị.
Laghachi n’eluZakat a na-akwụghị na mmejọ
Ọ bụrụ na a hapụrụ zakat gara aga ma ọ bụ gụọ ya n’ụzọ na-ezighi ezi, mee ndekọ na atụmatụ ego nlezianya, rịọ mgbaghara ma kwụọ ihe a ji ngwa ngwa dịka o kwere. Ụgwọ dị mgbagwoju anya, ndekọ na-adịghị ma ọ bụ ngụkọ a na-arụ ụka nwere ike ịchọ ndụmọdụ onwe onye. Onyinye afọ ofufo e nyere mbụ anaghị anọchi zakat ozugbo n’enweghị ebumnuche a chọrọ.
Laghachi n’eluZakat al-fitr: onye na ihe
Zakat al-fitr dị iche na zakat akụ kwa afọ. Onye Amụma ﷺ nyere iwu otu sa nri dịka date ma ọ bụ ọka barley maka ndị Muslim, ụmụaka na ndị okenye. Sa bụ nha olu; ibu ya dị iche dịka nri. Ibu ọrụ ndị dabere n’aka mmadụ, ike ego na ụdị ịkwụ ụgwọ a na-ekwe nwere nkọwa, ụlọ akwụkwọ Sunni nwekwara ọdịiche banyere iji ego kwụọ. Soro ezigbo ndụmọdụ mpaghara. [4, 13]
Laghachi n’eluZakat al-fitr: oge na ndị nnata
Nye zakat al-fitr tupu ekpere Eid nye ndị tozuru ya, ozugbo ma ọ bụ site n’onye nnọchiteanya a nyere ikike, a pụrụ ịtụkwasị obi, nwere ike ikesa ya n’oge. A na-ekwe ịkwụ tupu oge n’oke ndị ọkà mmụta kọwara; akụkọ kwuru inye otu ụbọchị ma ọ bụ abụọ tupu Eid. Ọ na-enyere ndị nọ ná mkpa karịsịa. Ịgafe oge kachasị mma anaghị ekwe ileghara ọrụ iwu anya: chọọ ndụmọdụ ma kwụọ ihe ka fọdụrụ. [13, 14]
Laghachi n’eluNdepụta bara uru
1. Depụta akụ na onye nwe ha. 2. Chọpụta ngalaba zakat metụtara na ụbọchị ịkwụ ha. 3. Lelee nisab ugbu a na afọ ọnwa elu ebe ọ dị mkpa. 4. Tinye ọnụego ziri ezi na mbelata a kwadoro. 5. Buru zakat n’obi, họrọ ndị tozuru ịnata ya ma dekọọ ụgwọ. 6. Nyochaa zakat al-fitr iche na ngwụcha Ramadan. Maka ikpe na-edoghị anya, chọọ ndụmọdụ Sunni maara ihe.
Laghachi n’eluEbe e si nweta ihe
[1] Quran: Al-Baqarah 2:43 na At-Tawbah 9:103. [2] Sahih al-Bukhari 8; Sahih Muslim 16. [3] Sahih al-Bukhari 1496. [4] Sahih al-Bukhari 1503. [5] Sunan Abi Dawud 1573. [6] Sahih al-Bukhari 1405; Quran, Al-Anam 6:141. [7] Sahih al-Bukhari 1483; Sahih Muslim 981. [8] Sahih al-Bukhari 1484. [9] Sahih al-Bukhari 1454. [10] Quran: At-Tawbah 9:60. [11] Sahih al-Bukhari 1466. [12] Sahih Muslim 1072. [13] Sahih al-Bukhari 1503 na 1509. [14] Sahih al-Bukhari 1511. Nọmba hadith nwere ike ịdị iche n’etiti mbipụta.
Laghachi n’elu
