Dhikri i mbrëmjes

لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ.
Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak. Atij i takon sundimi dhe lavdërimi dhe Ai është i Fuqishëm për çdo gjë.
كَانَتْ لَهُ عَدْلَ عَشْرِ رِقَابٍ، وَكُتِبَتْ لَهُ مِئَةُ حَسَنَةٍ، وَمُحِيَتْ عَنْهُ مِئَةُ سَيِّئَةٍ، وَكَانَتْ لَهُ حِرْزًا مِنَ الشَّيْطَانِ.
Kjo i vlen sa lirimi i dhjetë robërve, i shkruhen njëqind vepra të mira, i fshihen njëqind vepra të këqija dhe është mbrojtje për të nga shejtani.

Shpjegimi dhe burimi

الْحَمْدُ لِلَّهِ وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ وَعَلَى آلِهِ وَصَحْبِهِ، أَمَّا بَعْدُ:
فَإِنَّ قَوْلَ: لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ ... قَدْ ثَبَتَ فِيهِ قَوْلُهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: مَنْ قَالَ إِذَا أَصْبَحَ: لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ كَانَ لَهُ عَدْلُ رَقَبَةٍ مِنْ وَلَدِ إِسْمَاعِيلَ، وَكُتِبَ لَهُ عَشْرُ حَسَنَاتٍ وَحُطَّ عَنْهُ عَشْرُ سَيِّئَاتٍ، وَرُفِعَ لَهُ عَشْرُ دَرَجَاتٍ وَكَانَ فِي حِرْزٍ مِنَ الشَّيْطَانِ حَتَّى يُمْسِيَ، وَإِنْ قَالَهَا إِذَا أَمْسَى كَانَ لَهُ مِثْلُ ذَلِكَ حَتَّى يُصْبِحَ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ وَصَحَّحَهُ الْأَلْبَانِيُّ.

وَهَذَا الْحَدِيثُ لَمْ يُخَصِّصِ الذِّكْرَ الْمَذْكُورَ بِعَدَدٍ مُعَيَّنٍ وَلَكِنَّهُ ثَبَتَ التَّرْغِيبُ فِي الْإِتْيَانِ بِهَذَا الذِّكْرِ عَشْرَ مَرَّاتٍ بَعْدَ صَلَاةِ الْفَجْرِ وَالْمَغْرِبِ مُبَاشَرَةً، وَثَبَتَ التَّرْغِيبُ فِي الْإِتْيَانِ بِهِ عَشْرَ مَرَّاتٍ بَعْدَ صَلَاةِ الْفَجْرِ فَقَطْ، كَمَا ثَبَتَ التَّرْغِيبُ فِي الْإِتْيَانِ بِهِ مِائَةَ مَرَّةٍ فِي الْيَوْمِ غَيْرَ مُقَيَّدٍ بِوَقْتٍ، فَفِي الصَّحِيحَيْنِ مِنْ حَدِيثِ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ كَانَتْ لَهُ عَدْلَ عَشْرِ رِقَابٍ، وَكُتِبَتْ لَهُ مِائَةُ حَسَنَةٍ، وَمُحِيَتْ عَنْهُ مِائَةُ سَيِّئَةٍ، وَكَانَتْ لَهُ حِرْزًا مِنَ الشَّيْطَانِ يَوْمَهُ ذَلِكَ حَتَّى يُمْسِيَ، وَلَمْ يَأْتِ أَحَدٌ بِأَفْضَلَ مِمَّا جَاءَ بِهِ إِلَّا أَحَدٌ عَمِلَ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ.

وَفِي الْحَدِيثِ: مَنْ قَالَ : لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ بَعْدَ مَا يُصَلِّي الْغَدَاةَ عَشْرَ مَرَّاتٍ كَتَبَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لَهُ عَشْرَ حَسَنَاتٍ وَمَحَا عَنْهُ عَشْرَ سَيِّئَاتٍ وَرَفَعَ لَهُ عَشْرَ دَرَجَاتٍ وَكُنَّ لَهُ بِعَدْلِ عِتْقِ رَقَبَتَيْنِ مِنْ وَلَدِ إِسْمَاعِيلَ، فَإِنْ قَالَهَا حِينَ يُمْسِي كَانَ لَهُ مِثْلُ ذَلِكَ وَكُنَّ لَهُ حِجَابًا مِنَ الشَّيْطَانِ حَتَّى يُصْبِحَ. أَخْرَجَهُ الْخَطِيبُ، وَصَحَّحَهُ الْأَلْبَانِيُّ فِي السِّلْسِلَةِ الصَّحِيحَةِ.

وَفِي الْحَدِيثِ: مَنْ قَالَ قَبْلَ أَنْ يَنْصَرِفَ وَيَثْنِيَ رِجْلَيْهِ مِنْ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ وَالصُّبْحِ: لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ عَشْرَ مَرَّاتٍ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِكُلِّ وَاحِدَةٍ عَشْرَ حَسَنَاتٍ وَمَحَا عَنْهُ عَشْرَ سَيِّئَاتٍ وَرَفَعَ لَهُ عَشْرَ دَرَجَاتٍ، وَكَانَتْ لَهُ حِرْزًا مِنْ كُلِّ مَكْرُوهٍ وَحِرْزًا مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ، وَلَمْ يَحِلَّ لِذَنْبٍ أَنْ يُدْرِكَهُ إِلَّا الشِّرْكَ، وَكَانَ مِنْ أَفْضَلِ النَّاسِ عَمَلًا؛ إِلَّا رَجُلًا يَفْضُلُهُ بِقَوْلِهِ أَفْضَلَ مِمَّا قَالَ. رَوَاهُ أَحْمَدُ وَقَالَ الْهَيْثَمِيُّ وَالْمُنْذِرِيُّ: رِجَالُهُ رِجَالُ الصَّحِيحِ غَيْرَ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ. وَقَالَ الْأَلْبَانِيُّ: حَسَنٌ لِغَيْرِهِ.

وَقَدْ بَوَّبَ ابْنُ السُّنِّيِّ وَالْمُنْذِرِيُّ وَالْهَيْثَمِيُّ عَلَى الْإِتْيَانِ بِهَذَا الذِّكْرِ بَعْدَ الصَّلَاةِ وَذَكَرُوا هَذَا الْحَدِيثَ فِي ذَلِكَ. فَظَاهِرُ الْأَحَادِيثِ هُوَ حُصُولُ هَذَا الْفَضْلِ لِمَنْ عَمِلَ بِأَيِّ وَاحِدٍ مِنَ الْأَحَادِيثِ الْمَذْكُورَةِ، وَالْأَوْلَى هُوَ الْمُوَاظَبَةُ عَلَى إِكْمَالِ الْمِائَةِ، سَوَاءٌ فَرَّقَهَا أَوْ جَمَعَهَا، وَالْأَوْلَى أَنْ تَكُونَ أَوَّلَ النَّهَارِ مَعَ الْمُوَاظَبَةِ عَلَى الْعَشْرِ الَّتِي تُقَالُ بَعْدَ الْفَجْرِ وَالْمَغْرِبِ.

قَالَ النَّوَوِيُّ فِي شَرْحِهِ عَلَى قَوْلِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ. فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ كَانَتْ لَهُ عَدْلَ عَشْرِ رِقَابٍ، وَكُتِبَتْ لَهُ مِائَةُ حَسَنَةٍ، وَمُحِيَتْ عَنْهُ مِائَةُ سَيِّئَةٍ، وَكَانَتْ لَهُ حِرْزًا مِنَ الشَّيْطَانِ يَوْمَهُ ذَلِكَ حَتَّى يُمْسِيَ، وَلَمْ يَأْتِ أَحَدٌ أَفْضَلَ مِمَّا جَاءَ بِهِ إِلَّا أَحَدٌ عَمِلَ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ، وَمَنْ قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ حُطَّتْ خَطَايَاهُ وَلَوْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ الْبَحْرِ.

قَالَ رَحِمَهُ اللَّهُ: وَظَاهِرُ إِطْلَاقِ الْحَدِيثِ أَنَّهُ يُحَصِّلُ هَذَا الْأَجْرَ الْمَذْكُورَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ مَنْ قَالَ هَذَا التَّهْلِيلَ مِائَةَ مَرَّةٍ فِي يَوْمِهِ، سَوَاءٌ قَالَهُ مُتَوَالِيَةً أَوْ مُتَفَرِّقَةً، فِي مَجَالِسَ، أَوْ بَعْضَهَا أَوَّلَ النَّهَارِ، وَبَعْضَهَا آخِرَهُ، لَكِنَّ الْأَفْضَلَ أَنْ يَأْتِيَ بِهَا مُتَوَالِيَةً فِي أَوَّلِ النَّهَارِ لِيَكُونَ حِرْزًا لَهُ فِي جَمِيعِ نَهَارِهِ.
Falënderimi i takon Allahut dhe bekimi e paqja qofshin mbi të Dërguarin e Allahut, familjen dhe shokët e tij. Më pas:
Për fjalën «Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak...» është vërtetuar fjala e tij, paqja dhe bekimi i Allahut qofshin mbi të: Kush thotë në mëngjes «Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak. Atij i takon sundimi dhe lavdërimi dhe Ai është i Fuqishëm për çdo gjë», kjo i vlen sa një rob nga pasardhësit e Ismailit, i shkruhen dhjetë vepra të mira, i fshihen dhjetë vepra të këqija, ngrihet dhjetë shkallë dhe është nën mbrojtje nga shejtani deri në mbrëmje. Nëse e thotë në mbrëmje, ka të njëjtën gjë deri në mëngjes. E transmeton Ebu Davudi dhe e vlerësoi të saktë El-Albani.

Ky hadith nuk e kufizoi këtë përmendje me një numër të caktuar, por është vërtetuar nxitja për ta thënë dhjetë herë menjëherë pas namazit të sabahut dhe akshamit, si dhe nxitja për ta thënë dhjetë herë vetëm pas sabahut. Është vërtetuar gjithashtu nxitja për ta thënë njëqind herë gjatë ditës, pa u kufizuar me ndonjë kohë. Në dy Sahihët transmetohet nga Ebu Hurejra, Allahu qoftë i kënaqur me të, se Profeti, paqja dhe bekimi i Allahut qofshin mbi të, tha: Kush thotë «Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak. Atij i takon sundimi dhe lavdërimi dhe Ai është i Fuqishëm për çdo gjë» njëqind herë në ditë, kjo i vlen sa lirimi i dhjetë robërve, i shkruhen njëqind vepra të mira, i fshihen njëqind vepra të këqija dhe është mbrojtje nga shejtani atë ditë deri në mbrëmje. Askush nuk vjen me diçka më të mirë, përveç atij që ka vepruar më shumë se kaq.

Në një hadith thuhet: Kush e thotë «Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak. Atij i takon sundimi dhe lavdërimi dhe Ai është i Fuqishëm për çdo gjë» dhjetë herë pasi fal namazin e mëngjesit, Allahu i Madhërishëm i shkruan dhjetë vepra të mira, i fshin dhjetë vepra të këqija, e ngre dhjetë shkallë dhe ato i vlejnë sa lirimi i dy robërve nga pasardhësit e Ismailit. Nëse e thotë në mbrëmje, ka të njëjtën gjë dhe ato janë mbrojtje nga shejtani deri në mëngjes. E transmetoi El-Hatibi dhe e vlerësoi të saktë El-Albani në Es-Silsile es-Sahiha.

Në një hadith thuhet: Kush thotë dhjetë herë, para se të largohet dhe të ndryshojë pozicionin e këmbëve pas namazit të akshamit dhe sabahut: «Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak. Atij i takon sundimi dhe lavdërimi; Ai jep jetë dhe vdekje dhe është i Fuqishëm për çdo gjë», Allahu i shkruan për secilën dhjetë vepra të mira, i fshin dhjetë vepra të këqija dhe e ngre dhjetë shkallë. Ato janë mbrojtje për të nga çdo e urryer dhe nga shejtani i mallkuar; asnjë gjynah nuk mund ta arrijë përveç shirkut. Ai është prej njerëzve me veprat më të mira, përveç një njeriu që e tejkalon duke thënë më shumë. E transmeton Ahmedi. El-Hejthemiu dhe El-Mundhiriu thanë: Transmetuesit e tij janë transmetues të Sahihut, përveç Shehr ibn Haushebit. El-Albani tha: I mirë për shkak të mbështetjes nga transmetime të tjera.

Ibn es-Sunniu, El-Mundhiriu dhe El-Hejthemiu kanë vendosur kapituj për këtë përmendje pas namazit dhe kanë përmendur këtë hadith. Ajo që duket nga hadithet është se kjo mirësi arrihet prej atij që vepron sipas cilitdo prej haditheve të përmendura. Më e përshtatshme është të vazhdohet me plotësimin e njëqind herëve, qofshin të ndara apo të bashkuara, dhe më mirë në fillim të ditës, duke vazhduar edhe me dhjetë herët që thuhen pas sabahut dhe akshamit.

En-Neveviu, në shpjegimin e fjalës së Profetit, paqja dhe bekimi i Allahut qofshin mbi të, tha për këtë hadith: «Kush thotë “Nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, të Vetmit, që nuk ka ortak. Atij i takon sundimi dhe lavdërimi dhe Ai është i Fuqishëm për çdo gjë” njëqind herë në ditë, kjo i vlen sa lirimi i dhjetë robërve, i shkruhen njëqind vepra të mira, i fshihen njëqind vepra të këqija dhe është mbrojtje nga shejtani atë ditë deri në mbrëmje. Askush nuk vjen me më mirë përveç atij që bën më shumë. Atij që thotë “I pastër nga çdo e metë është Allahu dhe Atij i takon lavdërimi” njëqind herë në ditë, i fshihen gjynahet edhe në qofshin sa shkuma e detit».

Ai, Allahu e mëshiroftë, tha: Kuptimi i përgjithshëm i hadithit është se shpërblimin e përmendur e arrin ai që e thotë këtë tehlil njëqind herë gjatë ditës, qoftë radhazi apo të ndara në disa tubime, ose një pjesë në fillim të ditës e një pjesë në fund të saj. Megjithatë, më mirë është t’i thotë radhazi në fillim të ditës, që të jetë mbrojtje për të gjatë gjithë ditës.