Allahı zikr etməyin fəziləti

Oxu ayarları

Vaxt göstərilən mətnə əsasən hesablanır. Hazır olduqda başladın.

Avtomatik sayma

إِنَّ مِنْ أَفْضَلِ الْأَعْمَالِ الصَّالِحَةِ الْيَسِيرَةِ الَّتِي تُقَرِّبُ الْمُسْلِمَ إِلَى رَبِّهِ جَلَّ وَعَلَا الذِّكْرَ.

آيَاتٌ وَأَحَادِيثُ فِي فَضْلِ الذِّكْرِ وَالدُّعَاءِ وَالْحَثِّ عَلَيْهَا

وَرَدَ فِي فَضْلِ الذِّكْرِ وَالدُّعَاءِ وَالْحَثِّ عَلَيْهَا آيَاتٌ كَثِيرَةٌ، وَأَحَادِيثُ صَحِيحَةٌ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، نَذْكُرُ مَا تَيَسَّرَ مِنْهَا.

قَالَ تَعَالَى : "وَلَذِكۡرُ ٱللَّهِ أَكۡبَرُۗ".

وَقَالَ تَعَالَى : "وَسَبِّحُوهُ بُكۡرَةٗ وَأَصِيلًا⁠".

وَقَالَ تَعَالَى : "فَٱذۡكُرُونِيٓ أَذۡكُرۡكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِي وَلَا تَكۡفُرُونِ⁠".

وَقَالَ تَعَالَى : "يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ ذِكۡرٗا كَثِيرٗا⁠".

وَقَالَ تَعَالَى : "وَٱلذَّٰكِرِينَ ٱللَّهَ كَثِيرٗا وَٱلذَّٰكِرَٰتِ أَعَدَّ ٱللَّهُ لَهُم مَّغۡفِرَةٗ وَأَجۡرًا عَظِيمٗا⁠".

وَقَالَ تَعَالَى : "وَٱذۡكُر رَّبَّكَ كَثِيرٗا وَسَبِّحۡ بِٱلۡعَشِيِّ وَٱلۡإِبۡكَٰرِ⁠".

وَقَالَ تَعَالَى : "ٱلَّذِينَ يَذۡكُرُونَ ٱللَّهَ قِيَٰمٗا وَقُعُودٗا وَعَلَىٰ جُنُوبِهِمۡ".

وَقَالَ تَعَالَى : "فَإِذَا قَضَيۡتُم مَّنَٰسِكَكُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَذِكۡرِكُمۡ ءَابَآءَكُمۡ أَوۡ أَشَدَّ ذِكۡرٗاۗ".

وَقَالَ تَعَالَى : "يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُلۡهِكُمۡ أَمۡوَٰلُكُمۡ وَلَآ أَوۡلَٰدُكُمۡ عَن ذِكۡرِ ٱللَّهِۚ".

وَقَالَ تَعَالَى : "وَٱذۡكُر رَّبَّكَ فِي نَفۡسِكَ تَضَرُّعٗا وَخِيفَةٗ وَدُونَ ٱلۡجَهۡرِ مِنَ ٱلۡقَوۡلِ بِٱلۡغُدُوِّ وَٱلۡأٓصَالِ وَلَا تَكُن مِّنَ ٱلۡغَٰفِلِينَ⁠".

و قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: "مَثَلُ الَّذِي يَذْكُرُ رَبَّهُ و الَّذِي لَا يَذْكُرُ رَبَّهُ مَثَلُ الْحَيِّ و الْمَيِّتِ".

و قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: "أَلَا أُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرِ أَعْمَالِكُمْ و أَزْكَاهَا عِنْدَ مَلِيكِكُمْ و أَرْفَعِهَا فِي دَرَجَاتِكُمْ و خَيْرٍ لَكُمْ مِنْ إِنْفَاقِ الذَّهَبِ و الْوَرِقِ و خَيْرٍ لَكُمْ مِنْ أَنْ تَلْقَوْا عَدُوَّكُمْ فَتَضْرِبُوا أَعْنَاقَهُمْ و يَضْرِبُوا أَعْنَاقَكُمْ؟ " قَالُوا بَلَى . قَالَ : (ذِكْرُ اللَّهِ تَعَالَى).

و قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: "يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى : أَنَا عِنْدَ ظَنِّ عَبْدِي بِي , و أَنَا مَعَهُ إِذَا ذَكَرَنِي , فَإِنْ ذَكَرَنِي فِي نَفْسِهِ ذَكَرْتُهُ فِي نَفْسِي و إِنْ ذَكَرَنِي فِي مَلَإٍ ذَكَرْتُهُ فِي مَلَإٍ خَيْرٍ مِنْهُمْ , و إِنْ تَقَرَّبَ إِلَيَّ شِبْرًا تَقَرَّبْتُ إِلَيْهِ ذِرَاعًا و إِنْ تَقَرَّبَ إِلَيَّ ذِرَاعًا تَقَرَّبْتُ إِلَيْهِ بَاعًا و إِنْ أَتَانِي يَمْشِي أَتَيْتُهُ هَرْوَلَةً."

و قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: "مَنْ قَعَدَ مَقْعَدًا لَمْ يَذْكُرِ اللَّهَ فِيهِ كَانَتْ عَلَيْهِ مِنَ اللَّهِ تِرَةٌ , و مَنِ اضْطَجَعَ مَضْجَعًا لَمْ يَذْكُرْ فِيهِ اللَّهَ كَانَتْ عَلَيْهِ تِرَةٌ".

و قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: "مَا جَلَسَ قَوْمٌ مَجْلِسًا لَمْ يَذْكُرُوا اللَّهَ فِيهِ , و لَمْ يُصَلُّوا عَلَى نَبِيِّهِمْ إِلَّا كَانَ عَلَيْهِمْ تِرَةٌ فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَهُمْ و إِنْ شَاءَ غَفَرَ لَهُمْ".

و قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: "مَا مِنْ قَوْمٍ يَقُومُونَ مِنْ مَجْلِسٍ لَا يَذْكُرُونَ اللَّهَ فِيهِ إِلَّا قَامُوا عَنْ مِثْلِ جِيفَةِ حِمَارٍ و كَانَ لَهُمْ حَسْرَةً".

فَضَائِلُ الذِّكْرِ لِلْإِمَامِ ابْنِ الْقَيِّمِ الْجَوْزِيَّةِ

أَنَّهُ يَطْرُدُ الشَّيْطَانَ وَيَقْمَعُهُ وَيَكْسِرُهُ.

أَنَّهُ يُرْضِي الرَّحْمَنَ عَزَّ وَجَلَّ.

أَنَّهُ يُزِيلُ الْهَمَّ وَالْغَمَّ عَنِ الْقَلْبِ.

أَنَّهُ يَجْلِبُ لِلْقَلْبِ الْفَرَحَ وَالسُّرُورَ وَالْبَسْطَ.

أَنَّهُ يَجْلِبُ الرِّزْقَ.

أَنَّهُ يَكْسُو الذَّاكِرَ الْمَهَابَةَ وَالْحَلَاوَةَ وَالنَّضْرَةَ.

أَنَّهُ يُورِثُهُ الْمَحَبَّةَ الَّتِي هِيَ رُوحُ الْإِسْلَامِ وَقُطْبُ رَحَى الدِّينِ وَمَدَارُ السَّعَادَةِ وَالنَّجَاةِ وَقَدْ جَعَلَ اللَّهُ لِكُلِّ شَيْءٍ سَبَبًا وَجَعَلَ سَبَبَ الْمَحَبَّةِ دَوَامَ الذِّكْرِ فَمَنْ أَرَادَ أَنْ يَنَالَ مَحَبَّةَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَلْيَلْهَجْ بِذِكْرِهِ فَإِنَّهُ الدَّرْسُ وَالْمُذَاكَرَةُ كَمَا أَنَّهُ بَابُ الْعِلْمِ فَالذِّكْرُ بَابُ الْمَحَبَّةِ وَشَارِعُهَا الْأَعْظَمُ وَصِرَاطُهَا الْأَقْوَمُ.

أَنَّهُ يُورِثُهُ الْمُرَاقَبَةَ حَتَّى يُدْخِلَهُ فِي بَابِ الْإِحْسَانِ فَيَعْبُدُ اللَّهَ كَأَنَّهُ يَرَاهُ وَلَا سَبِيلَ لِلْغَافِلِ عَنِ الذِّكْرِ إِلَى مَقَامِ الْإِحْسَانِ كَمَا لَا سَبِيلَ لِلْقَاعِدِ إِلَى الْوُصُولِ إِلَى الْبَيْتِ.

أَنَّهُ يُورِثُهُ الْإِنَابَةَ وَهِيَ الرُّجُوعُ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَمَتَى أَكْثَرَ الرُّجُوعَ إِلَيْهِ بِذِكْرِهِ أَوْرَثَهُ ذَلِكَ رُجُوعَهُ بِقَلْبِهِ إِلَيْهِ فِي كُلِّ أَحْوَالِهِ فَيَبْقَى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَفْزَعَهُ وَمَلْجَأَهُ وَمَلَاذَهُ وَمَعَاذَهُ وَقِبْلَةَ قَلْبِهِ وَمَهْرَبَهُ عِنْدَ النَّوَازِلِ وَالْبَلَايَا.

أَنَّهُ يُورِثُ الْهَيْبَةَ لِرَبِّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَإِجْلَالَهُ لِشِدَّةِ اسْتِيلَائِهِ عَلَى قَلْبِهِ وَحُضُورِهِ مَعَ اللَّهِ تَعَالَى بِخِلَافِ الْغَافِلِ فَإِنَّ حِجَابَ الْهَيْبَةِ رَقِيقٌ فِي قَلْبِهِ.

أَنَّهُ يُورِثُهُ ذِكْرَ اللَّهِ تَعَالَى لَهُ كَمَا قَالَ تَعَالَى: (فَٱذۡكُرُونِيٓ أَذۡكُرۡكُمۡ) وَلَوْ لَمْ يَكُنْ فِي الذِّكْرِ إِلَّا هَذِهِ وَحْدَهَا لَكَفَى بِهَا فَضْلًا وَشَرَفًا وَقَالَ فِيمَا يُرْوَى عَنْ رَبِّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى . ( مَنْ ذَكَرَنِي فِي نَفْسِهِ ذَكَرْتُهُ فِي نَفْسِي وَمَنْ ذَكَرَنِي فِي مَلَإٍ ذَكَرْتُهُ فِي مَلَإٍ خَيْرٍ مِنْهُمْ) . رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ وَمُسْلِمٌ.

أَنَّهُ يَحُطُّ الْخَطَايَا وَيُذْهِبُهَا فَإِنَّهُ مِنْ أَعْظَمِ الْحَسَنَاتِ وَالْحَسَنَاتُ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ.

أَنَّهُ يُزِيلُ الْوَحْشَةَ بَيْنَ الْعَبْدِ وَبَيْنَ رَبِّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فَإِنَّ الْغَافِلَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَحْشَةٌ لَا تَزُولُ إِلَّا بِالذِّكْرِ.

أَنَّ الْعَبْدَ إِذَا تَعَرَّفَ إِلَى اللَّهِ تَعَالَى بِذِكْرِهِ فِي الرَّخَاءِ عَرَفَهُ فِي الشِّدَّةِ وَقَدْ جَاءَ أَثَرٌ مَعْنَاهُ أَنَّ الْعَبْدَ الْمُطِيعَ الذَّاكِرَ لِلَّهِ تَعَالَى إِذَا أَصَابَتْهُ شِدَّةٌ أَوْ سَأَلَ اللَّهَ تَعَالَى حَاجَةً قَالَتِ الْمَلَائِكَةُ يَا رَبِّ صَوْتٌ مَعْرُوفٌ مِنْ عَبْدٍ مَعْرُوفٍ وَالْغَافِلُ الْمُعْرِضُ عَنِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا دَعَاهُ وَسَأَلَهُ قَالَتِ الْمَلَائِكَةُ يَا رَبِّ صَوْتٌ مُنْكَرٌ مِنْ عَبْدٍ مُنْكَرٍ – وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ تَعَرَّفْ إِلَى اللَّهِ فِي الرَّخَاءِ يَعْرِفْكَ فِي الشِّدَّةِ – رَوَاهُ الْإِمَامُ أَحْمَدُ

أَنَّهُ يُنْجِي مِنْ عَذَابِ اللَّهِ تَعَالَى كَمَا قَالَ مُعَاذٌ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَيُرْوَى مَرْفُوعًا (مَا عَمِلَ آدَمِيٌّ عَمَلًا أَنْجَى مِنْ عَذَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ مِنْ ذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى ). رَوَاهُ أَحْمَدُ وَمَالِكٌ وَابْنُ مَاجَةَ وَالتِّرْمِذِيُّ.

أَنَّهُ سَبَبُ تَنْزِيلِ السَّكِينَةِ وَغِشْيَانِ الرَّحْمَةِ وَحُفُوفِ الْمَلَائِكَةِ بِالذَّاكِرِ كَمَا أَخْبَرَ بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ . – الْحَدِيثُ : ( لَا يَقْعُدُ قَوْمٌ يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا حَفَّتْهُمُ الْمَلَائِكَةُ وَغَشِيَتْهُمُ الرَّحْمَةُ وَنَزَلَتْ عَلَيْهِمُ السَّكِينَةُ وَذَكَرَهُمُ اللَّهُ فِيمَنْ عِنْدَهُ ) رَوَاهُ مُسْلِمٌ.

أَنَّهُ سَبَبُ اشْتِغَالِ اللِّسَانِ عَنِ الْغِيبَةِ وَالنَّمِيمَةِ وَالْكَذِبِ وَالْفُحْشِ وَالْبَاطِلِ فَإِنَّ الْعَبْدَ لَا بُدَّ لَهُ مِنْ أَنْ يَتَكَلَّمَ فَإِنْ لَمْ يَتَكَلَّمْ بِذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى وَذِكْرِ أَوَامِرِهِ تَكَلَّمَ بِهَذِهِ الْمُحَرَّمَاتِ أَوْ بَعْضِهَا وَلَا سَبِيلَ إِلَى السَّلَامَةِ مِنْهَا الْبَتَّةَ إِلَّا بِذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى وَالْمُشَاهَدَةُ وَالتَّجْرِبَةُ شَاهِدَانِ بِذَلِكَ فَمَنْ عَوَّدَ لِسَانَهُ ذِكْرَ اللَّهِ صَانَ لِسَانَهُ عَنِ الْبَاطِلِ وَاللَّغْوِ وَمَنْ يَبِسَ لِسَانُهُ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى تَرَطَّبَ بِكُلِّ بَاطِلٍ وَلَغْوٍ وَفُحْشٍ وَلَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ.

أَنَّهُ يُؤْمِنُ الْعَبْدَ مِنَ الْحَسْرَةِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَإِنَّ كُلَّ مَجْلِسٍ لَا يَذْكُرُ الْعَبْدُ فِيهِ رَبَّهُ تَعَالَى كَانَ عَلَيْهِ حَسْرَةً وَتِرَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ.

أَنَّهُ أَيْسَرُ الْعِبَادَاتِ وَهُوَ مِنْ أَجَلِّهَا وَأَفْضَلِهَا فَإِنَّ حَرَكَةَ اللِّسَانِ أَخَفُّ حَرَكَاتِ الْجَوَارِحِ وَأَيْسَرُهَا وَلَوْ تَحَرَّكَ عُضْوٌ مِنَ الْإِنْسَانِ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ بِقَدْرِ حَرَكَةِ لِسَانِهِ لَشَقَّ عَلَيْهِ غَايَةَ الْمَشَقَّةِ بَلْ لَا يُمْكِنُهُ ذَلِكَ . وَفِي الْحَدِيثِ : ( كَلِمَتَانِ خَفِيفَتَانِ عَلَى اللِّسَانِ ثَقِيلَتَانِ فِي الْمِيزَانِ حَبِيبَتَانِ إِلَى الرَّحْمَنِ : سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ سُبْحَانَ اللَّهِ الْعَظِيمِ ).

أَنَّهُ غِرَاسُ الْجَنَّةِ. فِي التِّرْمِذِيِّ مِنْ حَدِيثِ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ عَنِ النَّبِيِّ قَالَ : ( مَنْ قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ غُرِسَتْ لَهُ نَخْلَةٌ فِي الْجَنَّةِ ) قَالَ التِّرْمِذِيُّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ، وَصَحَّحَهُ الْأَلْبَانِيُّ فِي صَحِيحِ الْجَامِعِ - 6429.

أَنَّ الْعَطَاءَ وَالْفَضْلَ الَّذِي رُتِّبَ عَلَيْهِ لَمْ يُرَتَّبْ عَلَى غَيْرِهِ مِنَ الْأَعْمَالِ فَفِي الصَّحِيحَيْنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ قَالَ : ( مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ كَانَتْ لَهُ عَدْلَ عَشْرِ رِقَابٍ وَكُتِبَتْ لَهُ مِائَةُ حَسَنَةٍ وَمُحِيَتْ عَنْهُ مِائَةُ سَيِّئَةٍ وَكَانَتْ لَهُ حِرْزًا مِنَ الشَّيْطَانِ يَوْمَهُ ذَلِكَ حَتَّى يُمْسِيَ و لَمْ يَأْتِ أَحَدٌ بِأَفْضَلَ مِمَّا جَاءَ بِهِ إِلَّا رَجُلٌ عَمِلَ أَكْثَرَ مِنْهُ وَمَنْ قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ حُطَّتْ خَطَايَاهُ وَإِنْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ الْبَحْرِ ) وَفِي صَحِيحِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ لَأَنْ أَقُولَ سُبْحَانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ وَلَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَاللَّهُ أَكْبَرُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِمَّا طَلَعَتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ ).

أَنَّ دَوَامَ ذِكْرِ الرَّبِّ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يُوجِبُ الْأَمَانَ مِنْ نِسْيَانِهِ الَّذِي هُوَ سَبَبُ شَقَاءِ الْعَبْدِ فِي مَعَاشِهِ وَمَعَادِهِ فَإِنَّ نِسْيَانَ الرَّبِّ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى يُوجِبُ نِسْيَانَ نَفْسِهِ وَمَصَالِحِهَا قَالَ تَعَالَى : (وَلَا تَكُونُواْ كَٱلَّذِينَ نَسُواْ ٱللَّهَ فَأَنسَىٰهُمۡ أَنفُسَهُمۡۚ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡفَٰسِقُونَ⁠) وَإِذَا نَسِيَ الْعَبْدُ نَفْسَهُ أَعْرَضَ عَنْ مَصَالِحِهَا وَنَسِيَهَا وَاشْتَغَلَ عَنْهَا فَهَلَكَتْ وَفَسَدَتْ وَلَا بُدَّ. فَمَنْ نَسِيَ اللَّهَ تَعَالَى أَنْسَاهُ نَفْسَهُ فِي الدُّنْيَا وَنَسِيَهُ فِي الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ تَعَالَى (وَمَنۡ أَعۡرَضَ عَن ذِكۡرِي فَإِنَّ لَهُۥ مَعِيشَةٗ ضَنكٗا وَنَحۡشُرُهُۥ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ أَعۡمَىٰ⁠ قَالَ رَبِّ لِمَ حَشَرۡتَنِيٓ أَعۡمَىٰ وَقَدۡ كُنتُ بَصِيرٗا⁠ قَالَ كَذَٰلِكَ أَتَتۡكَ ءَايَٰتُنَا فَنَسِيتَهَاۖ وَكَذَٰلِكَ ٱلۡيَوۡمَ تُنسَىٰ⁠) أَيْ تُنْسَى فِي الْعَذَابِ كَمَا نَسِيتَ آيَاتِي فَلَمْ تَذْكُرْهَا وَلَمْ تَعْمَلْ بِهَا.

أَنَّ الذِّكْرَ نُورٌ لِلذَّاكِرِ فِي الدُّنْيَا وَنُورٌ لَهُ فِي قَبْرِهِ وَنُورٌ لَهُ فِي مَعَادِهِ يَسْعَى بَيْنَ يَدَيْهِ عَلَى الصِّرَاطِ فَمَا اسْتَنَارَتِ الْقُلُوبُ وَالْقُبُورُ بِمِثْلِ ذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى قَالَ اللَّهُ تَعَالَى : (أَوَمَن كَانَ مَيۡتٗا فَأَحۡيَيۡنَٰهُ وَجَعَلۡنَا لَهُۥ نُورٗا يَمۡشِي بِهِۦ فِي ٱلنَّاسِ كَمَن مَّثَلُهُۥ فِي ٱلظُّلُمَٰتِ لَيۡسَ بِخَارِجٖ مِّنۡهَاۚ) فَالْأَوَّلُ هُوَ الْمُؤْمِنُ اسْتَنَارَ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَمَحَبَّتِهِ وَمَعْرِفَتِهِ وَذِكْرِهِ وَالْآخَرُ هُوَ الْغَافِلُ عَنِ اللَّهِ تَعَالَى الْمُعْرِضُ عَنْ ذِكْرِهِ وَمَحَبَّتِهِ وَالشَّأْنُ كُلُّ الشَّأْنِ وَالْفَلَاحُ كُلُّ الْفَلَاحِ فِي النُّورِ وَالشَّقَاءُ كُلُّ الشَّقَاءِ فِي فَوَاتِهِ.

أَنَّ الذِّكْرَ يَجْمَعُ الْمُتَفَرِّقَ و يُفَرِّقُ الْمُجْتَمِعَ وَيُقَرِّبُ الْبَعِيدَ وَيُبْعِدُ الْقَرِيبَ

أَنَّ فِي الْقَلْبِ قَسْوَةً لَا يُذِيبُهَا إِلَّا ذِكْرُ اللَّهِ تَعَالَى فَيَنْبَغِي لِلْعَبْدِ أَنْ يُدَاوِيَ قَسْوَةَ قَلْبِهِ بِذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى وَذَكَرَ حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنِ الْمُعَلَّى ابْنِ زِيَادٍ أَنَّ رَجُلًا قَالَ لِلْحَسَنِ يَا أَبَا سَعِيدٍ أَشْكُو إِلَيْكَ قَسْوَةَ قَلْبٍ قَالَ أَذِبْهُ بِالذِّكْرِ وَهَذَا لِأَنَّ الْقَلْبَ كُلَّمَا اشْتَدَّتْ بِهِ الْغَفْلَةُ اشْتَدَّتْ بِهِ الْقَسْوَةُ فَإِذَا ذَكَرَ اللَّهَ تَعَالَى ذَابَتْ تِلْكَ الْقَسْوَةُ كَمَا يَذُوبُ الرَّصَاصُ فِي النَّارِ فَمَا أُذِيبَتْ قَسْوَةُ الْقُلُوبِ بِمِثْلِ ذِكْرِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ.

أَنَّ الذِّكْرَ يُوجِبُ صَلَاةَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَمَلَائِكَتِهِ عَلَى الذَّاكِرِ وَمَنْ صَلَّى اللَّهُ تَعَالَى عَلَيْهِ وَمَلَائِكَتُهُ فَقَدْ أَفْلَحَ كُلَّ الْفَلَاحِ وَفَازَ كُلَّ الْفَوْزِ قَالَ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى : (يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ ذِكۡرٗا كَثِيرٗا⁠ وَسَبِّحُوهُ بُكۡرَةٗ وَأَصِيلًا⁠ هُوَ ٱلَّذِي يُصَلِّي عَلَيۡكُمۡ وَمَلَٰٓئِكَتُهُۥ لِيُخۡرِجَكُم مِّنَ ٱلظُّلُمَٰتِ إِلَى ٱلنُّورِۚ وَكَانَ بِٱلۡمُؤۡمِنِينَ رَحِيمٗا⁠).

أَنَّ مَجَالِسَ الذِّكْرِ مَجَالِسُ الْمَلَائِكَةِ فَلَيْسَ مِنْ مَجَالِسِ الدُّنْيَا لَهُمْ مَجْلِسٌ إِلَّا مَجْلِسٌ يُذْكَرُ اللَّهُ تَعَالَى فِيهِ كَمَا أَخْرَجَا فِي الصَّحِيحَيْنِ مِنْ حَدِيثِ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ إِنَّ لِلَّهِ مَلَائِكَةً فُضُلًا عَنْ كُتَّابِ النَّاسِ يَطُوفُونَ فِي الطُّرُقِ يَلْتَمِسُونَ أَهْلَ الذِّكْرِ فَإِذَا وَجَدُوا قَوْمًا يَذْكُرُونَ اللَّهَ تَعَالَى تَنَادَوْا هَلُمُّوا إِلَى حَاجَتِكُمْ قَالَ فَيَحُفُّونَهُمْ بِأَجْنِحَتِهِمْ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا فَيَسْأَلُهُمْ رَبُّهُمْ تَعَالَى وَهُوَ أَعْلَمُ بِهِمْ مَا يَقُولُ عِبَادِي قَالَ يَقُولُونَ يُسَبِّحُونَكَ وَيُكَبِّرُونَكَ وَيَحْمَدُونَكَ قَالَ فَيَقُولُ هَلْ رَأَوْنِي قَالَ فَيَقُولُونَ لَا وَاللَّهِ مَا رَأَوْكَ قَالَ فَيَقُولُ كَيْفَ لَوْ رَأَوْنِي قَالَ فَيَقُولُونَ لَوْ رَأَوْكَ كَانُوا أَشَدَّ لَكَ عِبَادَةً وَأَشَدَّ لَكَ تَحْمِيدًا وَتَمْجِيدًا وَأَكْثَرَ لَكَ تَسْبِيحًا قَالَ فَيَقُولُ مَا يَسْأَلُونِي قَالَ يَسْأَلُونَكَ الْجَنَّةَ قَالَ يَقُولُ وَهَلْ رَأَوْهَا قَالَ يَقُولُونَ لَا وَاللَّهِ يَا رَبِّ مَا رَأَوْهَا قَالَ فَيَقُولُ فَكَيْفَ لَوْ أَنَّهُمْ رَأَوْهَا قَالَ يَقُولُونَ لَوْ أَنَّهُمْ رَأَوْهَا كَانُوا أَشَدَّ عَلَيْهَا حِرْصًا وَأَشَدَّ لَهَا طَلَبًا وَأَعْظَمَ فِيهَا رَغْبَةً فَيَقُولُ فَمِمَّ يَتَعَوَّذُونَ قَالَ يَقُولُونَ مِنَ النَّارِ قَالَ يَقُولُ وَهَلْ رَأَوْهَا قَالَ يَقُولُونَ لَا وَاللَّهِ يَا رَبِّ مَا رَأَوْهَا قَالَ يَقُولُ فَكَيْفَ لَوْ رَأَوْهَا قَالَ يَقُولُونَ لَوْ رَأَوْهَا كَانُوا أَشَدَّ مِنْهَا فِرَارًا وَأَشَدَّ لَهَا مَخَافَةً قَالَ يَقُولُ فَأُشْهِدُكُمْ أَنِّي قَدْ غَفَرْتُ لَهُمْ فَيَقُولُ مَلَكٌ مِنَ الْمَلَائِكَةِ فِيهِمْ فُلَانٌ لَيْسَ مِنْهُمْ و إِنَّمَا جَاءَ لِحَاجَةٍ قَالَ هُمُ الْجُلَسَاءُ لَا يَشْقَى بِهِمْ جَلِيسُهُمْ ) فَهَذَا مِنْ بَرَكَتِهِمْ عَلَى نُفُوسِهِمْ وَعَلَى جَلِيسِهِمْ فَلَهُمْ نَصِيبٌ مِنْ قَوْلِهِ وَجَعَلَنِي مُبَارَكًا أَيۡنَ مَا كُنتُ فَهَكَذَا الْمُؤْمِنُ مُبَارَكٌ أَيْنَ حَلَّ وَالْفَاجِرُ مَشْؤُومٌ أَيْنَ حَلَّ فَمَجَالِسُ الذِّكْرِ مَجَالِسُ الْمَلَائِكَةِ وَمَجَالِسُ الْغَفْلَةِ مَجَالِسُ الشَّيَاطِينِ وَكُلٌّ مُضَافٌ إِلَى شَكْلِهِ وَأَشْبَاهِهِ وَكُلُّ امْرِئٍ يَصِيرُ إِلَى مَا يُنَاسِبُهُ.

أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يُبَاهِي بِالذَّاكِرِينَ مَلَائِكَتَهُ كَمَا رَوَى مُسْلِمٌ فِي صَحِيحِهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ خَرَجَ مُعَاوِيَةُ عَلَى حَلْقَةٍ فِي الْمَسْجِدِ فَقَالَ مَا أَجْلَسَكُمْ قَالُوا جَلَسْنَا نَذْكُرُ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ آللَّهِ مَا أَجْلَسَكُمْ إِلَّا ذَاكَ قَالُوا وَاللَّهِ مَا أَجْلَسَنَا إِلَّا ذَاكَ قَالَ أَمَا إِنِّي لَمْ أَسْتَحْلِفْكُمْ تُهْمَةً لَكُمْ وَمَا كَانَ أَحَدٌ بِمَنْزِلَتِي مِنْ رَسُولِ اللَّهِ أَقَلَّ عَنْهُ حَدِيثًا مِنِّي وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ خَرَجَ عَلَى حَلْقَةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ : ( مَا أَجْلَسَكُمْ قَالُوا جَلَسْنَا نَذْكُرُ اللَّهَ تَعَالَى وَنَحْمَدُهُ عَلَى مَا هَدَانَا لِلْإِسْلَامِ وَمَنَّ عَلَيْنَا بِكَ قَالَ آللَّهِ مَا أَجْلَسَكُمْ إِلَّا ذَاكَ قَالُوا وَاللَّهِ مَا أَجْلَسَنَا إِلَّا ذَاكَ قَالَ أَمَا إِنِّي لَمْ أَسْتَحْلِفْكُمْ تُهْمَةً لَكُمْ وَلَكِنَّهُ أَتَانِي جِبْرِيلُ فَأَخْبَرَنِي أَنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يُبَاهِي بِكُمُ الْمَلَائِكَةَ ) فَهَذِهِ الْمُبَاهَاةُ مِنَ الرَّبِّ تَبَارَكَ وَتَعَالَى دَلِيلٌ عَلَى شَرَفِ الذِّكْرِ عِنْدَهُ وَمَحَبَّتِهِ لَهُ وَأَنَّ لَهُ مَزِيَّةً عَلَى غَيْرِهِ مِنَ الْأَعْمَالِ.

أَنَّ جَمِيعَ الْأَعْمَالِ إِنَّمَا شُرِعَتْ إِقَامَةً لِذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى وَالْمَقْصُودُ بِهَا تَحْصِيلُ ذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى قَالَ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى : (أَقِمِ ٱلصَّلَوٰةَ لِذِكۡرِيٓ⁠).

أَنَّ ذِكْرَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ يُسَهِّلُ الصَّعْبَ وَيُيَسِّرُ الْعَسِيرَ وَيُخَفِّفُ الْمَشَاقَّ فَمَا ذُكِرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى صَعْبٍ إِلَّا هَانَ وَلَا عَلَى عَسِيرٍ إِلَّا تَيَسَّرَ وَلَا مَشَقَّةٍ إِلَّا خَفَّتْ وَلَا شِدَّةٍ إِلَّا زَالَتْ وَلَا كُرْبَةٍ إِلَّا انْفَرَجَتْ فَذِكْرُ اللَّهِ تَعَالَى هُوَ الْفَرَجُ بَعْدَ الشِّدَّةِ وَالْيُسْرُ بَعْدَ الْعُسْرِ وَالْفَرَجُ بَعْدَ الْغَمِّ وَالْهَمِّ يُوَضِّحُهُ.

أَنَّ كَثْرَةَ ذِكْرِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَمَانٌ مِنَ النِّفَاقِ فَإِنَّ الْمُنَافِقِينَ قَلِيلُو الذِّكْرِ لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي الْمُنَافِقِينَ وَلَا يَذۡكُرُونَ ٱللَّهَ إِلَّا قَلِيلٗا⁠ وَقَالَ كَعْبٌ مَنْ أَكْثَرَ ذِكْرَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ بَرِئَ مِنَ النِّفَاقِ وَلِهَذَا وَاللَّهُ أَعْلَمُ خَتَمَ اللَّهُ تَعَالَى سُورَةَ الْمُنَافِقِينَ بِقَوْلِهِ تَعَالَى : (يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُلۡهِكُمۡ أَمۡوَٰلُكُمۡ وَلَآ أَوۡلَٰدُكُمۡ عَن ذِكۡرِ ٱللَّهِۚ وَمَن يَفۡعَلۡ ذَٰلِكَ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ⁠) فَإِنَّ فِي ذَلِكَ تَحْذِيرًا مِنْ فِتْنَةِ الْمُنَافِقِينَ الَّذِينَ غَفَلُوا عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَوَقَعُوا فِي النِّفَاقِ.

Ən gözəl yaxşı əməllərdən biri də müsəlmanı Rəbbinə yaxınlaşdıran sadə əməllərdir.

Zikr və duanın fəziləti və onlara təşviq haqqında ayə və hədislər

Rəsulullahdan rəvayət olunan çoxlu ayə və səhih hədislər vardır ki, mümkün olanı qeyd edirik. Ondan.

Uca Allah buyurur: “Allahı zikr etmək daha böyükdür”.

Uca Allah buyurdu: “Səhər-axşam Onu təsbih edin”.

Uca Allah buyurdu: “Odur ki, Məni yad edin ki, Mən də sizi yad edim və Mənə şükür edin, amma kafir olmayın”.

Uca Allah buyurdu: “Ey iman gətirənlər, Allahı çox zikr edin”.

Uca Allah buyurdu: “Allahı çox zikr edənlər və kişilər üçün Allah bağışlanma və böyük mükafat hazırlamışdır”.

Uca Allah buyurdu: “Rəbbini çox zikr et, axşam və səhər Onu təsbih et”.

Uca Allah buyurdu: “O kəslər ki, ayaq üstə olanda da, oturanda da, yan üstə olanda da Allahı zikr edərlər”.

Uca Allah buyurdu: “Odur ki, ayinlərinizi tamamladıqdan sonra atalarınızı xatırladığınız kimi və ya daha güclü şəkildə Allahı zikr edin”.

Uca Allah buyurdu: “Ey iman gətirənlər, nə mallarınız, nə də övladlarınız sizi Allahı zikr etməkdən yayındırmasın”.

Uca Allah buyurdu: “Rəbbini öz daxilində təvazökarlıqla, qorxu ilə, səhər və axşam ucadan danışmadan zikr et və qafillərdən olma”.

Allahın Rəsulu (Allahın ona salavat və salamı olsun) buyurur: “Rəbbini zikr edənlə Rəbbini zikr etməyənin məsəli diri ilə ölülərin məsəlidir”.

Allahın Peyğəmbəri (s) buyurdu: “Sizə əməllərinizin ən gözəlini, Padşahınızın yanında ən pakını, dərəcələrinizin ən üstününü və sizin üçün ən xeyirlisini xəbər verimmi?” Qızıl və gümüşü xərcləmək sizin üçün düşməninizlə qarşılaşıb onların boyunlarını vurmaqdan, onlar da sizin boynunuzu vurmaqdan daha yaxşıdır”. Onlar: “Bəli” dedilər. Buyurdu: (Uca Allahı zikr etmək).

Allahın Rəsulu buyurdu: “Allah-taala buyurur: “Bəndəm Məni düşünəndə Mənəm, Məni zikr etdikdə də onunlayam, onu nəfsimlə xatırlayıram, məclisdə məni yad etsə, onlardan daha yaxşı bir məclisdə xatırlayıram. Mən ona uzun-uzadı yaxınlaşıram və əgər o, Mənə piyada gəlsə, mən də onun yanına qaça-qaça gəlirəm”.

Allahın Rəsulu (s) buyurur: “Hər kim oturacaqda oturub orada Allahı zikr etməzsə, Allah tərəfindən ona məzəmmət olar, kim uzansa da, Allah onun üçün bir bəla olduğunu zikr etməz”.

Allahın Rəsulu (s) buyurur: “Elə bir qövm elə bir məclisdə oturmamışdır ki, Allahı zikr etməsin və Peyğəmbəri üçün dua etməsinlər, ancaq onların üzərinə ağır yük olsun”. Əgər istəsə, onlara əzab verər, istəsə, onları bağışlayar”.

Allahın Rəsulu (s) buyurur: “Allahı zikr etmədiyi məclisdən qalxan elə bir camaat yoxdur ki, eşşək leşi kimi ayağa qalxmasın.

İmam İbn əl-Qeyyim əl-Cövziyyənin zikrin fəzilətləri

Şeytanı qovar, onu sıxışdırar və məğlub edər.

Bu, Rəhman və Qüdrətli Allahı razı salır.

Ürəkdən narahatlıq və qəm-qüssəti aradan qaldırır.

Ürəyə sevinc, xoşbəxtlik və məmnunluq gətirir.

ruzi gətirir.

O, zikri təntənə, şirinlik və təravətlə əhatə edir.

Ona İslamın ruhu, din dəyirmanının dirəyi, səadət və nicat orbiti olan sevgini vəsiyyət edir. Allah hər şeyə səbəb yaratmış və sevginin səbəbini daimi zikr etmişdir. Hər kim Allah-Təalanın məhəbbətinə nail olmaq istəyirsə, onun zikri üzərində düşünsün, çünki o, elmin qapısı olduğu üçün öyrənmək və öyrənməkdir, zikr də məhəbbətin qapısı, onun ən böyük küçəsi və ən doğru yoludur.

Xeyir qapısından daxil olana qədər ona nəzarəti vəsiyyət edir, ona görə də Allaha sanki Onu görür kimi ibadət edir və Zikrdən qafil olanın məqama çatmasına yol yoxdur. Ehsan da oturmuş adamın evə çata bilməyəcəyi kimidir.

Ona tövbəni vəsiyyət edir ki, bu da Uca Allaha qayıdışdır, ona görə də dəfələrlə Onu zikr etməklə Ona qayıtdıqda, ona vəsiyyət edir və bu, onun qəlbi ilə qayıdışıdır. Hər şəraitdə onun üçün və Allah-Taala onun sığınacağı, pənahı, pənahı, sığınacağı, qəlbinin öpüşü və müsibətlər zamanı xilası olaraq qalır. Və fəlakətlər.

Qəlbini idarə etməsinin şiddəti və Allah-taala ilə hüzurunun şiddətinə görə, qəflətdən fərqli olaraq, qəlbində nüfuz pərdəsi nazik olduğu üçün Uca və Əzəmətli Rəbbinə hörmət və ehtiram vəsiyyət edir.

Ona Uca Allahı zikr etməyi vəsiyyət edir, necə ki, Uca Allah buyurmuşdur: (Ona görə də Məni yad edin ki, Mən də sizi zikr edim.) Və əgər zikrdə bundan başqa bir şey olmasaydı, kifayət edərdi. Bunun fəziləti və izzəti var və o, mübarək və uca Rəbbindən nəql olunanı dedi. (Kim Məni özünə zikr etsə, Mən də onu Özümdə xatırlayacağam, hər kim Məni məclisdə zikr etsə, Mən də onu onlardan daha yaxşı məclisdə yad edərəm.) Buxari və Müslim rəvayət etmişdir.

Günahları aradan qaldırar və aradan aparar, çünki o, ən böyük yaxşılıqlardan biridir, yaxşı əməllər isə pislikləri aradan qaldırar.

O, bəndə ilə mübarək və uca Rəbbi arasında olan tənhalığı aradan qaldırar, çünki qafilin onunla Allah-Təala arasında tənhalığı vardır ki, bu yalnızlıq aradan qalxar. Qeyd etməklə.

Əgər bəndə Allah-Təalanı rifahda zikr etməklə tanıyarsa, çətinlikdə də Onu tanıyar və belə bir təsir yetişər ki, Allah-Təalaya zikr edən itaətkar bəndə başına bir sıxıntı gəldiyi zaman və ya Allah-Təaladan bir ehtiyac dilədikdə mələklər: “Ey Rəbbim, tanınmış bir səs, o, üz döndərən bir bəndədir” deyər. Uca Allahın izni ilə, Onu çağırıb Ondan soruşduqda mələklər: “Ya Rəbb” deyərlər, nankor qulun nankor səsi - və İbn Abbasın hədisi: O, Allahı tanıdı. Bərəkətdə, çətinlikdə səni tanıyar - İmam Əhməd rəvayət edir

Onu Uca Allahın əzabından xilas edir, Muaz - radıyallahu anhu – dediyi kimi və Peyğəmbərə qədər davam edən bir zəncirlə nəql olunur (Heç bir insan onu Uca Allahın əzabından xilas edən heç bir iş görməmişdir. Uca Allahı zikr etməkdən). Əhməd, Malik, İbn Macə və Tirmizi rəvayət etmişdir.

Peyğəmbərin (s) buyurduğu kimi, zikr edəni əhatə edən sükunətin, rəhmətin daşmasının və mələklərin zühurunun səbəbidir. - Hədis: (Heç bir camaat Allahı zikr edərək oturub zikr etməz ki, mələklər onları əhatə etsin, rəhmət onları əhatə etsin, onlara əmin-amanlıq nazil olsun və Allah onları yanında olanlar arasında xatırlasın) Müslim rəvayət etmişdir.

Dilin qeybətdən, qeybətdən, yalandan, ədəbsizlikdən, yalandan uzaqlaşmasının səbəbidir. Xidmətçi danışmalıdır. O, Uca Allahı zikr etməkdən və Onun əmrlərindən danışmırdı. O, bu haramlardan və ya bəzilərindən danışdı və onlardan əmin olmaq üçün qətiyyən Uca Allahı zikr etməkdən başqa heç bir yol yoxdur və müşahidə və təcrübə buna şahiddir. Belə ki, kim dilini Allahı zikr etməyə vərdiş etsə, onun dili batildən və boş sözlərdən qorunmuş olar. Hər kəs Uca Allahın zikri ilə dilini qurudursa, o, bütün yalan, boş söz və ədəbsiz sözlərlə islanır. Allahdan başqa heç bir güc və güc yoxdur.

O, bəndənin Qiyamət günü qəlbinin qırılmasından qoruyacaq, çünki bəndənin öz Rəbbini zikr etmədiyi hər məclis Qiyamət günü onun üçün qəm-qüssəyə səbəb olacaqdır. Dirilmə.

Bu, ibadətlərin ən asanıdır və onların içərisində və ən xeyirlisidir, çünki dilin hərəkəti, üzvlərdən biri hərəkət etsə belə, üzvlərin hərəkətlərinin ən yüngülü və ən asanıdır. İnsanın gecə-gündüz hərəkəti dilinin hərəkəti qədər çətin olsa da, onun bunu etməsi mümkün deyil. Və hədisdə: (Dildə yüngül, tərəzidə ağır olan iki söz Rəhmana əzizdir: Allah pak və həmd olsun, böyük Allah pakdır.)

Cənnət bitkisidir. Tirmizidə Əbu Zübeyrin hədisindən, Cabirdən, Peyğəmbərdən rəvayət edərək demişdir: (Hər kim “Sübhanallah və həmd olsun” desə, behiştdə onun üçün bir xurma ağacı əkiləcəkdir) buyurmuşdur. Tirmizi həsən və mötəbər hədisdir, Əl-Albani isə “Səhih əl-Cami” – 6429-da onu təsdiq etmişdir.

Sədaqət və ona yığılan fəzilət başqa əməllərə yığılmadı. İki “Səhih” kitabda Əbu Hureyrədən (Allah ondan razı olsun) rəvayət olunur ki, Allah Elçisi (Allahın ona salavat və salamı olsun) belə buyurmuşdur: (Kim: “Allahdan başqa ilah yoxdur, şəriki olmayan, mülk Ona məxsusdur, həmd Ona məxsusdur, O, hər şeyə qadirdir” desə.) Gün ərzində yüz dəfə. Onun on qul haqqı var idi, ona yüz yaxşılıq yazılmış, yüz pislik ondan silinmiş və o gün onun üçün şeytandan qorunmaq olmuşdur. O vaxta qədər ki, axşam olur və ondan daha çox iş görən və qiyamət günü “Allahı təqdis edib həmd olsun!” deyəndən başqa heç kəs onun gətirdiyindən daha yaxşısını gətirməz. Yüz dəfə onun günahları dənizin köpüyü kimi olsa belə bağışlandı.) Və “Səhih-Müslim”də Əbu Hureyrədən rəvayət edərək dedi: “Allahın Rəsulu dedi: “Çünki mən Allaha həmd olsun, Allaha həmd olsun, Allahdan başqa ilah yoxdur və Allah mənə günəşin doğduğu hər şeydən daha böyükdür, daha sevimlidir.)

Mübarək və Uca Rəbbi daim zikr etmək, Onu unutmaqdan əmin olmağı tələb edir ki, bu da bəndənin həyatında və gələcəyində bədbəxtliyin səbəbidir. Uca Rəbbi unutmaq, özünü və onun mənafeyini unutmağı zəruri edir. Uca Allah buyurdu: (Allahı unutmuş, Allah da onların nəfslərinə unutdurmuş kəslər kimi olmayın. Məhz onlar fasiqlərdir.) Və əgər bəndə özünü unudub, onun mənafeyindən üz döndərib, onu unudaraq, ondan yayınsa, mütləq məhv olar və fəsad olar. Deməli, kim Uca Allahı unudarsa, O, özünü dünyada unutdurar və Qiyamət günü əzabda onu unudar. Uca Allah buyurdu: “Kim Mənim zikrimdən üz döndərərsə, o, həqiqətən, bədbəxt bir həyat sürər və Biz Qiyamət günü onu kor olaraq toplayarıq. O: “Ey Rəbbim! O deyəcək: “Ayələrimiz sizə belə gəldi”. Deməli, mən onu unutdum, bu gün də unudulub.) Yəni, siz Mənim ayələrimi unutduğunuz, onları xatırlamadığınız və onlara əməl etmədiyiniz kimi, əzabda da unudulacaq.

Həqiqətən, zikr zikr edənə dünyada nur, qəbrində nur, axirətdə də nurdur. Yolda onun önündə cihad edir, ona görə də qəlblər heç vaxt nurlu olmaz. Qəbirlər isə Uca Allahın zikri kimidir. Uca Allah buyurdu: (O kəs ki, ölmüşdü və Biz onu diriltdikmi və ona insanlar arasında onun kimi bir nur verdikmi ki, onunla insanlar arasında gəzsin. Zülmətlərdən çıxış yolu yoxdur. Birincisi, Allaha imanla, Onun məhəbbəti, elmi və zikri ilə nurlanan mömindir. işlər bütün məsələlərdir və bütün müvəffəqiyyətlər nurdadır və bütün bədbəxtliklər bütün bədbəxtliklərdən ibarətdir.

Zikr dağınıqları birləşdirir, camaatı parçalayır, uzaqları yaxınlaşdırır, yaxınları uzaqlaşdırır.

Qəlbdə elə bir sərtlik vardır ki, onu ancaq Allahı zikr etməklə aradan qaldırmaq olar, ona görə də bəndə öz qəlbinin sərtliyini Allah-Təalanı zikr etməklə sağaltmalıdır. Həmmad ibn Zeyd əl-Mualla İbn Ziyaddan rəvayət edir ki, bir kişi Həsənə dedi: “Ey Əbu Səid, ürəyimin sərtliyindən sənə şikayət edirəm”. Dedi: “Onu zikrlə aparın”. Çünki qəlbin qəfləti nə qədər çox olarsa, qəddarlığı da bir o qədər çox olar. Deməli, Allah-Taala yad ediləndə o zülm Qurğuşunun odda əridiyi kimi əriyir, lakin qəlblərin sərtliyi heç vaxt Uca Allahı zikr etmək kimi əriməmişdir.

Zikr, Uca Allahın və Onun mələklərinin zikr edənə salavatını tələb edir və Uca Allah kimə və mələklərinə xeyir-dua verərsə, bütün uğurlar uğur qazanmış və hamısı qalib gəlmişdir. Qələbə. Uca Allah buyurdu: (Ey iman gətirənlər, Allahı çox zikr edin və səhər-axşam Onu təsbih edin. O, sizə bərəkət verəndir. Mələkləri də sizi zülmətlərdən nura çıxartmaq üçün. O, möminlərə rəhmlidir.)

Zikr məclisləri mələklərin məclisləridir və dünya məclislərinin heç biri onlar üçün deyildir ki, onların göstərişi ilə Allah-Təalanın zikr edildiyi məclisdən başqa. İki “Səhih”də “Əməş” hədisindən, Əbu Salehdən, Əbu Hüreyrədən rəvayət edilərək, Allahın Peyğəmbəri (s): “Həqiqətən, Allahın insanların katiblərindən başqa yollarda gəzən mələkləri də vardır”. Onlar zikr əhlini axtarırlar və Uca Allahı zikr edən bir qövm gördükdə onlara: “Ehtiyacınız olana gəlin!” – deyə səsləyirlər. Dedi və onları mühasirəyə aldılar. Qanadlarını ən aşağı göyə açaraq, Uca Rəbbi onlardan soruşacaq və O, qullarımın nə dediklərini onlar haqqında daha yaxşı bilir. O dedi: “Sənə təsbih deyirlər”. Dedi: “Məni görüblərmi?” deyir. Dedi: “Xeyr, vallah, onlar səni görmədilər”. Dedi: “Məni görsələr, necə olardı?” dedi. Deyirlər: “Əgər səni görsəydilər, sənə daha çox ibadət edər, səni daha çox tərifləyər, səni daha çox izzətləndirər və səni daha çox izzətləndirərdilər”. Dedi: “Məndən nə soruşurlar?” dedi. Səndən Cənnəti istəyirlər. O dedi: “Onlar bunu görüblərmi?” O dedi: “Xeyr, Allaha and olsun ki, onlar bunu görmədilər”. O dedi: “Əgər onlar bunu görsəydilər?” Buyurdu: Onlar deyirlər ki, əgər onu görsəydilər, ona daha çox can atardılar, daha çox axtarardılar və daha çox arzu edərdilər. Sonra buyurur: Onlar nədən sığınırlar? O dedi: “Cəhənnəmdən” deyirlər. O dedi: “Onlar bunu görüblərmi?” O dedi: “Xeyr, Allaha and olsun ki, onlar bunu görmədilər”. O dedi: “Yaxşı, əgər onlar bunu görsəydilər?” O: “Deyirlər” dedi. Əgər onu görsəydilər, ondan daha çox qaçıb ondan daha çox qorxardılar. O dedi: “Buna görə də səni şahid tuturam ki, onları bağışladım”. Sonra mələklərdən biri deyir: Onların arasında filankəs də var idi ki, onlardan deyil, ehtiyac üçün gəlmişdi. O dedi: "Onların yanında oturanlar da onlardır. Yoldaşları onlardan əziyyət çəkməzlər". Bu, onların ruhlarına xeyir-dualarının bir hissəsidir. Onların yanında oturanların da: “Harada olsam da, məni bərəkətli etdi” kəlamından onların da payı vardır. Belə ki, belə bir mömin yaşadığı yerdə xeyir-dua alır, allahsızlar isə yaşadığı yerdə lənətlənir. Zikr məclisləri mələklərin məclisləri, qəflət məclisləri isə şeytanların məclisləridir və hər bir insan öz surət və surətini artırar və hər insan özünə yaraşan olar.

Müslim öz “Səhih”ində Əbu Səid Əl-Xudridən rəvayət etdiyi kimi, Allah-taala xatırlayan mələkləri ilə fəxr edir. Dedi: “Biz səni oturtmamışıq”. Onlar dedilər: “Biz Uca Allahı zikr etmək üçün oturmuşuq”. O dedi: “Biz səni ondan başqa oturtmamışıq”. Onlar: “Allaha and olsun ki, biz bundan başqa heç kimlə oturmamışıq” dedilər. O dedi: “Mən səni sənə qarşı bir ittihamla and içməyə məcbur etmədim və mənim Allah Rəsulu yanında mənim məqamımda olan heç kəs onun haqqında məndən az danışmadı və Allah Rəsulu mənə qarşı qiyam etdi”. Səhabələrindən bir dəstə və o dedi: (Səni oturmağa vadar edən nədir? Onlar dedilər: Biz Oturmuşuq Uca Allahı zikr edib, Onun bizi İslama hidayət etdiyinə və sənin vasitənlə bizə bərəkət bəxş etdiyinə görə Ona həmd edirdik.) Allaha and olsun ki, ondan başqa biz səninlə oturmuşuq. Onlar dedilər: Vallah, biz sənin yanında ondan başqa oturmuşuq. O dedi: “Mən səndən sənə qarşı bir ittihamla and içməyi istəmədim, amma o, mənim yanıma gəldi”. Cəbrail mənə dedi ki, Allah-Təala səninlə mələklər qarşısında öyünür. Mübarək və Uca Rəbbin bu öyünməsi Onun izzətinin sübutudur. Zikr Onun yanındadır və ona olan məhəbbətidir və onun digər əməllərdən üstünlüyü vardır.

Bütün əməllər ancaq Allah-taalanın zikrini bərqərar etmək üçün fərz edilmişdir və onların məqsədi Uca Allahı zikr etməkdir. Uca Allah buyurdu: (Namazı Məni zikr etmək üçün qılın.

Uca Allahı zikr etmək çətinliyi asanlaşdırır, çətinliyi asanlaşdırır, məşəqqəti yüngülləşdirir. Allah-taala asanlıqdan başqa çətin heç bir şeyi zikr etməz, çətin bir şeyi asanlaşdırmaz. Asanlıq yoxdur, asan olmayan məşəqqət yoxdur, keçib getməyən sıxıntı və rahatlamayan sıxıntı yoxdur, ona görə də Uca Allahı zikr etmək çətinlik və asanlıqdan sonra rahatlıqdır. Çətinlik və rahatlıqdan sonra, qəm və nigaranlıqdan sonra onu izah edir.

Uca Allahı tez-tez zikr etmək nifaqdan qoruyur, çünki münafiqlər Allah-Təalanı çox az xatırlayarlar. Allah-taala münafiqlər haqqında belə buyurmuşdur: “Onlar Allahı çox az zikr edərlər və Kəb dedi: “Kim Allahı daha çox zikr edərsə, nifaqdan uzaqdır və bu səbəbdən Allah daha yaxşı bilir, Uca Allah “Münafiqlər” surəsini möhürləmişdir: “Ey iman gətirənlər! Məhz onlar ziyana uğrayanlardır.) Həqiqətən, bunda Allah-Təalanın zikrini tərk edib nifaq edən münafiqlərin vəsvəsəsindən xəbərdar etmək olar.

Zikrimi əlavə et

Bu zikrləri yalnız siz görə bilərsiniz. Onlar hesabınızda saxlanılır.

Oxu vaxtıOxumağa hazırdır
0 / 0

Tamamladığınız oxular burada görünəcək.

Oxuya fasilə verildi

İzah və mənbə

Zikri paylaş

WhatsApp Telegram Facebook X
Paylaşılacaq mətn

Yenidən başlansın?

Bu, həmin bölmənin hazırkı sayğaclarını və saxlanmış yerini siləcək. Tamamlanmış oxu tarixçəniz saxlanılacaq.

Hədis kitabxanasından

Hədis
Narrated `Aisha and `Abdullah bin `Abbas: When the disease of Allah's Messenger (ﷺ) got aggravated, he covered his face with a Khamisa, but when he became short of breath, he would remove it from his face and say, "It is like that! May Allah curse the Jews Christians because they took the graves of their prophets as places of worship." By that he warned his follower of imitating them, by doing that which they did.
Sahih al-Bukhari

Reference : Sahih al-Bukhari 5815, 5816 In-book reference : Book 77, Hadith 33 USC-MSA web (English) reference : Vol. 7, Book 72, Hadith 706 (deprecated numbering scheme)

Hədisi və mənbəni oxu