الجامع لاحكام القرآن/ القرطبي · Al-Anbiyaa · ആയത്ത് 39

الجامع لاحكام القرآن/ القرطبي

(ت 671 هـ)

സൂറത്ത്
Al-Anbiyaa
ആയത്ത്
39 / 112
പുസ്തകത്തിന്റെ ഭാഷ
അറബി
لَوۡ يَعۡلَمُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ حِينَ لَا يَكُفُّونَ عَن وُجُوهِهِمُ ٱلنَّارَ وَلَا عَن ظُهُورِهِمۡ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ
If only the Unbelievers knew (the time) when they will not be able to ward off the fire from their faces, nor yet from their backs, and (when) no help can reach them!
ലൗ യ’ലമു അല്ലദീന കഫരൂ ഹീന ലാ യകുഫ്ഫൂന ’അന് വുജൂഹിഹിമു അന്നാര വലാ ’അന് ദുഹൂരിഹിമ് വലാ ഹുമ് യുന്സരൂന
قوله تعالى: { خُلِقَ ٱلإنْسَانُ مِنْ عَجَلٍ } أي رُكِّب على العَجَلة فخلق عَجُولاً كما قال الله تعالى:{ ٱللَّهُ ٱلَّذِي خَلَقَكُمْ مِّن ضَعْفٍ } [الروم: 54] أي خلق الإنسان ضعيفاً. ويقال: خلق الإنسان من الشر أي شريراً إذا بالغت في وصفه به. ويقال: إنما أنت ذهاب ومجيء. أي ذاهب جائي. أي طبع الإنسان العجلة، فيستعجل كثيراً من الأشياء وإن كانت مضرة. ثم قيل: المراد بالإنسان آدم عليه السلام. قال سعيد بن جبير والسدي: لما دخل الروح في عيني آدم عليه السلام نظر في ثمار الجنة، فلما دخل جوفه اشتهى الطعام، فوثب من قبل أن تبلغ الروح رجليه عجلان إلى ثمار الجنة. فذلك قوله: { خُلِقَ ٱلإنْسَانُ مِنْ عَجَلٍ }. وقيل: خلق آدم يوم الجمعة في آخر النهار، فلما أحيا الله رأسه استعجل، وطلب تتميم نفخ الروح فيه قبل غروب الشمس قاله الكلبي ومجاهد وغيرهما. وقال أبو عبيدة وكثير من أهل المعاني: العَجَل الطين بلغة حِميْر. وأنشدوا: ( والنخـلُ يَنـبـتُ بيـن المـاءِ والعَـجَـلِ ) وقيل: المراد بالإنسان الناس كلهم. وقيل المراد: النضر بن الحرث بن علقمة بن كلدة بن عبد الدار في تفسير ابن عباس أي لا ينبغي لمن خلق من الطين الحقير أن يستهزىء بآيات الله ورسله. وقيل: إنه من المقلوب أي خلق العجل من الإنسان. وهو مذهب أبي عبيدة. النحاس: وهذا القول لا ينبغي أن يجاب به في كتاب الله لأن القلب إنما يقع في الشعر اضطرارا كما قال: ( كان الزِّناءُ فَرِيضةَ الرَّجْمِ ) ونظيره هذه الآية: «وَكَانَ الإنْسَانُ عَجُولاً» وقد مضى في «سبحان». { سَأُوْرِيكُمْ آيَاتِي فَلاَ تَسْتَعْجِلُونِ } هذا يقوي القول الأول، وأن طبع الإنسان العَجَلة، وأنه خلق خلقاً لا يتمالك، كما قال عليه السلام، حسب ما تقدم في «سبحان». والمراد بالآيات ما دل على صدق محمد عليه السلام من المعجزات، وما جعله له من العاقبة المحمودة. وقيل: ما طلبوه من العذاب فأرادوا الاستعجال وقالوا: { مَتَىٰ هَـٰذَا ٱلْوَعْدُ }؟ وما علموا أن لكل شيء أجلاً مضروباً. نزلت في النضر بن الحرث. وقوله:{ إِن كَانَ هَـٰذَا هُوَ ٱلْحَقَّ } [الأنفال: 32]. وقال الأخفش سعيد: معنى { خُلِقَ ٱلإنْسَانُ مِنْ عَجَلٍ } أي قيل له كن فكان، فمعنى { فَلاَ تَسْتَعْجِلُونِ } على هذا القول أنه من يقول للشيء كن فيكون، لا يعجزه إظهار ما استعجلوه من الآيات. { وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَـٰذَا ٱلْوَعْدُ } أي الموعود، كما يقال: الله رجاؤنا أي مرجوّنا. وقيل: معنى «الوعد» هنا الوعيد، أي الذي يعدنا من العذاب. وقيل: القيامة. { إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ } يا معشر المؤمنين. قوله تعالى: { لَوْ يَعْلَمُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ } العلم هنا بمعنى المعرفة فلا يقتضي مفعولاً ثانياً مثل{ لاَ تَعْلَمُونَهُمُ ٱللَّهُ يَعْلَمُهُمْ } [الأنفال: 60]. وجواب «لو» محذوف، أي لو علموا الوقت الذي { لاَ يَكُفُّونَ عَن وُجُوهِهِمُ ٱلنَّارَ وَلاَ عَن ظُهُورِهِمْ وَلاَ هُمْ يُنصَرُونَ } وعرفوه لما استعجلوا الوعيد.

وقال الزجاج: أي لعلموا صدق الوعد. وقيل: المعنى لو علموه لما أقاموا على الكفر ولآمنوا. وقال الكسائي: هو تنبيه على تحقيق وقوع الساعة، أي لو علموه علم يقين لعلموا أن الساعة آتية. ودل عليه { بَلْ تَأْتِيهِم بَغْتَةً } أي فجأة يعني القيامة. وقيل: العقوبة. وقيل: النار فلا يتمكنون من حيلة { فَتَبْهَتُهُمْ }. قال الجوهري: بَهَته بَهْتاً أخذه بغتة، قال الله تعالى: { بَلْ تَأْتِيهِم بَغْتَةً فَتَبْهَتُهُمْ }. وقال الفراء: «فتبهتهم» أي تحيرهم، يقال: بهته يبهته إذا واجهه بشيء يحيره. وقيل: فتفجأهم. { فَلاَ يَسْتَطِيعُونَ رَدَّهَا } أي صرفها عن ظهورهم. { وَلاَ هُمْ يُنظَرُونَ } أي لا يمهلون ويؤخرون لتوبة واعتذار.
മുകളിലേക്ക് മടങ്ങുക

ഹദീസ് ലൈബ്രറിയിൽ നിന്ന്

ഹദീസ്

ഇന്നത്തെ ദുആകൾ

اللَّهُمَّ رَبِّ أَوۡزِعۡنِيٓ أَنۡ أَشۡكُرَ نِعۡمَتَكَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَٰلِدَيَّ وَأَنۡ أَعۡمَلَ صَٰلِحٗا تَرۡضَىٰهُ وَأَدۡخِلۡنِي بِرَحۡمَتِكَ فِي عِبَادِكَ ٱلصَّٰلِحِينَ.

اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْعَفْوَ وَالْعَافِيَةَ وَالْمُعَافَاةَ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ.

اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْهُدَى ، وَالتُّقَى ، وَالْعَفَافَ وَالْغِنَى.

اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ عِلْماً نَافِعًا ، وَرِزْقاً طَيِّباً ، وَعَمَلاً مُتَقَبَّلاً.

اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي ، وَاهْدِنِي وَارْزُقْنِي ، وَعَافِنِي ، أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ ضِيقِ الْمَقَامِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ.

അല്ലാഹുവേ! എന്റെ രക്ഷിതാവേ! എനിക്കും എന്റെ മാതാപിതാക്കൾക്കും നീ നൽകിയ അനുഗ്രഹത്തിന് നന്ദി ചെയ്യാനും നീ തൃപ്തിപ്പെടുന്ന സൽകർമം ചെയ്യാനും എനിക്കു പ്രചോദനം നൽകണമേ. നിന്റെ കരുണയാൽ എന്നെ നിന്റെ സച്ചരിതരായ ദാസന്മാരിൽ ഉൾപ്പെടുത്തണമേ.

അല്ലാഹുവേ! ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും മാപ്പും സൗഖ്യവും സുരക്ഷയും ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു.

അല്ലാഹുവേ! സന്മാർഗവും ഭക്തിയും സംയമനവും പരാശ്രയമില്ലായ്മയും ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു.

അല്ലാഹുവേ! പ്രയോജനമുള്ള അറിവും വിശിഷ്ടമായ ഉപജീവനവും സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്ന പ്രവൃത്തിയും ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു.

അല്ലാഹുവേ! എനിക്കു പൊറുത്തുതരികയും എന്നെ നയിക്കുകയും എനിക്കു ഉപജീവനവും സൗഖ്യവും നൽകുകയും ചെയ്യണമേ. ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പിന്റെ നാളിലെ നില്പിന്റെ പ്രയാസത്തിൽനിന്ന് അല്ലാഹുവിനോട് ഞാൻ ശരണം തേടുന്നു.

اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنَ الْخَيْرِ كُلِّهِ عَاجِلِهِ وَآجِلِهِ مَا عَلِمْتُ مِنْهُ وَمَا لَمْ أَعْلَمْ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنَ الشَّرِّ كُلِّهِ عَاجِلِهِ وَآجِلِهِ مَا عَلِمْتُ مِنْهُ وَمَا لَمْ أَعْلَمْ، اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ خَيْرِ مَا سَأَلَكَ عَبْدُكَ وَنَبِيُّكَ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا عَاذَ بِهِ عَبْدُكَ وَنَبِيُّكَ، اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْجَنَّةَ وَمَا قَرَّبَ إِلَيْهَا مِنْ قَوْلٍ أَوْ عَمَلٍ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنَ النَّارِ وَمَا قَرَّبَ إِلَيْهَا مِنْ قَوْلٍ أَوْ عَمَلٍ وَأَسْأَلُكَ أَنْ تَجْعَلَ كُلَّ قَضَاءٍ قَضَيْتَهُ لِي خَيْرًا.
അല്ലാഹുവേ! ഉടനെയും പിന്നീടുമുള്ള, ഞാൻ അറിയുന്നതും അറിയാത്തതുമായ എല്ലാ നന്മകളും ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു. ഉടനെയും പിന്നീടുമുള്ള, ഞാൻ അറിയുന്നതും അറിയാത്തതുമായ എല്ലാ തിന്മകളിൽനിന്നും ഞാൻ നിന്നോട് ശരണം തേടുന്നു. അല്ലാഹുവേ! നിന്റെ ദാസനും പ്രവാചകനും നിന്നോട് ചോദിച്ച നന്മകളിൽനിന്ന് ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു; നിന്റെ ദാസനും പ്രവാചകനും നിന്നോട് ശരണം തേടിയ തിന്മകളിൽനിന്ന് ഞാൻ നിന്നോട് ശരണം തേടുന്നു. അല്ലാഹുവേ! സ്വർഗവും അതിലേക്ക് അടുപ്പിക്കുന്ന വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു. നരകത്തിൽനിന്നും അതിലേക്ക് അടുപ്പിക്കുന്ന വാക്കുകളിൽനിന്നും പ്രവൃത്തികളിൽനിന്നും ഞാൻ നിന്നോട് ശരണം തേടുന്നു. നീ എനിക്കായി വിധിക്കുന്ന ഓരോ വിധിയും എനിക്ക് നന്മയാക്കിത്തരണമേ എന്നു ഞാൻ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു.

"رَبَّنَآ ءَامَنَّا بِمَآ أَنزَلۡتَ وَٱتَّبَعۡنَا ٱلرَّسُولَ فَٱكۡتُبۡنَا مَعَ ٱلشَّٰهِدِينَ⁠ ". [آلُ عِمْرَانَ - 53].

"ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ! നീ അവതരിപ്പിച്ചതിൽ ഞങ്ങൾ വിശ്വസിക്കുകയും ദൂതനെ പിന്തുടരുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ സാക്ഷികളോടൊപ്പം ഞങ്ങളെ രേഖപ്പെടുത്തണമേ.". [ആലു ഇംറാൻ - 53].