ٱللَّهُ نَزَّلَ أَحۡسَنَ ٱلۡحَدِيثِ كِتَٰبٗا مُّتَشَٰبِهٗا مَّثَانِيَ تَقۡشَعِرُّ مِنۡهُ جُلُودُ ٱلَّذِينَ يَخۡشَوۡنَ رَبَّهُمۡ ثُمَّ تَلِينُ جُلُودُهُمۡ وَقُلُوبُهُمۡ إِلَىٰ ذِكۡرِ ٱللَّهِۚ ذَٰلِكَ هُدَى ٱللَّهِ يَهۡدِي بِهِۦ مَن يَشَآءُۚ وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِنۡ هَادٍ ٢٣
Allah telah menurunkan sebaik-baik perkataan iaitu Kitab Suci Al-Quran yang bersamaan isi kandungannya antara satu dengan yang lain (tentang benarnya dan indahnya), yang berulang-ulang (keterangannya, dengan berbagai cara); yang (oleh kerana mendengarnya atau membacanya) kulit badan orang-orang yang takut kepada Tuhan mereka menjadi seram; kemudian kulit badan mereka menjadi lembut serta tenang tenteram hati mereka menerima ajaran dan rahmat Allah. Kitab Suci itulah hidayah petunjuk Allah; Allah memberi hidayah petunjuk dengan Al-Quran itu kepada sesiapa yang dikehendakiNya (menurut undang-undang peraturanNya); dan (ingatlah) sesiapa yang disesatkan Allah (disebabkan pilihannya yang salah), maka tidak ada sesiapa pun yang dapat memberi hidayah petunjuk kepadanya.
allaahu nazzala ’ahsana alhadiithi kitaaban mutasyaabihan mathaaniya taqsya‘irru minhu juluudu alladhiina yakhsyawna rabbahum thumma taliinu juluuduhum waquluubuhum ’ilaa dhikri allaahi dhaalika hudaa allaahi yahdii bihi man yasyaa’u waman yudlili allaahu famaa lahu min haadin
{ ٱللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ ٱلْحَدِيثِ } يعني القرآن { كِتَاباً مُّتَشَابِهاً } يعني يشبه بعضه بعضا في نوره وصدقه وعدله { مَّثَانِيَ } يعني ثنى الله فيه القصص عن الجنة في هذه السورة وثنى ذكرها في سورة أخرى وذكر النار في هذه ل السورة ثم ذكرها في غيرها من السور هذا تفسير الحسن.
قال محمد: { مَّثَانِيَ } نعت قوله كتابا ولم ينصرف لأنه جمع ليس على مثال الواحد.
{ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ ٱلَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ } إذا ذكروا وعيد الله فيه { ثُمَّ تَلِينُ جُلُودُهُمْ وَقُلُوبُهُمْ إِلَىٰ ذِكْرِ ٱللَّهِ } إذا ذكروا أعمالهم الصالحة لانت قلوبهم وجلودهم إلى وعد الله الذي وعدهم.
قال محمد وقيل المعنى إذا ذكرت آيات العذاب اقشعرت جلود الخائفين لله ثم تلين جلودهم وقلوبهم إذا ذكرت آيات الرحمة.
{ أَفَمَن يَتَّقِي بِوَجْهِهِ سُوۤءَ ٱلْعَذَابِ } أي شدته أول ما تصيب منه النار إذا ألقي فيها وجهه لأنه يكب على وجهه خير أمن يأتي آمنا أي أنهما لا يستويان { وَقِيلَ لِلظَّالِمِينَ } المشركين { ذُوقُواْ مَا كُنتُمْ تَكْسِبُونَ } أي جزاء ما كنتم تعملون { كَذَّبَ ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ } يعني من قبل قومك يا محمد.
{ فَأَتَاهُمُ ٱلْعَـذَابُ مِنْ حَيْثُ لاَ يَشْعُرُونَ } جاءهم فجأة { وَلَعَذَابُ ٱلآخِرَةِ أَكْبَرُ } من عذاب الدنيا { لَوْ كَانُواْ يَعْلَمُونَ } لعلموا أن عذاب الآخرة أكبر من عذاب الدنيا.